Gan thực hiện hơn 500 chức năng thiết yếu, bao gồm giải độc, xử lý chất dinh dưỡng và sản xuất mật để tiêu hóa. Bệnh gan ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn cầu và ngày càng gia tăng. Khi bệnh gan phát triển, các triệu chứng ban đầu thường rất khó phát hiện và bị nhầm với các tình trạng khác hoặc có thể bị bỏ qua. Điều này có thể làm chậm quá trình chẩn đoán các tình trạng như viêm gan, bệnh gan nhiễm mỡ hoặc xơ gan. Chẩn đoán sớm có thể giúp cứu sống người bệnh.
Triệu chứng cảnh báo bệnh gan
Dưới đây là 7 triệu chứng ban đầu của tổn thương gan không nên bỏ qua:
1. Mệt mỏi và suy nhược dai dẳng triệu chứng ban đầu của bệnh gan
Ảnh minh họa.
Cảm thấy mệt mỏi mọi lúc là dấu hiệu cần lưu ý. Mệt mỏi mạn tính là một trong những dấu hiệu sớm nhất và phổ biến nhất của rối loạn chức năng gan. Gan có chức năng chuyển đổi chất dinh dưỡng thành năng lượng. Khi gan bị suy yếu, quá trình sản xuất năng lượng bị gián đoạn, khiến cơ thể cảm thấy kiệt sức mặc dù ngủ đủ giấc. Nhiều người cho rằng đó là do căng thẳng hoặc làm việc quá sức, nhưng tình trạng mệt mỏi dai dẳng cần phải đi khám.
2. Đau, sưng bụng
Đau bụng là một trong những dấu hiệu sớm nhất của bệnh gan. Bất kỳ cảm giác khó chịu hoặc đầy hơi nào ở vùng bụng trên bên phải, vị trí của gan, có thể báo hiệu tình trạng viêm hoặc gan to. Trong một số trường hợp, cổ trướng - tình trạng tích tụ chất lỏng có thể gây sưng đáng kể. Mọi người có xu hướng nhầm lẫn điều này với chứng khó tiêu, đầy hơi hoặc ăn quá nhiều.
3. Vàng da và/hoặc mắt
Vàng da và mắt là dấu hiệu quan trọng cảnh báo bệnh về gan. Tình trạng này là do sự tích tụ bilirubin khi gan không thể xử lý hiệu quả. Vàng da nhẹ thường bị nhầm với tình trạng rám nắng hoặc thiếu ánh sáng. Ngay cả tình trạng vàng da nhẹ, đặc biệt nếu đi kèm với các triệu chứng khác, cần được đi khám để đánh giá chức năng gan và ngăn ngừa gan tổn thương thêm.
4. Ngứa da
Ảnh minh họa.
Ngứa dai dẳng không rõ nguyên nhân, đặc biệt là ở tay, chân hoặc toàn bộ cơ thể, có thể chỉ ra các vấn đề về gan. Nguyên nhân là do gan không thể loại bỏ muối mật, khiến chúng tích tụ dưới da và gây kích ứng. Mọi người thường nghĩ rằng tình trạng ngứa này liên quan đến dị ứng, bệnh chàm hoặc da khô. Nếu các biện pháp không kê đơn không làm giảm ngứa, thì đó là dấu hiệu của một vấn đề tiềm ẩn về gan cần xem xét.
5. Nước tiểu sẫm màu
Những thay đổi trong nước tiểu cũng cảnh báo chức năng gan bị suy yếu. Nước tiểu có màu sẫm, hổ phách hoặc nâu, ngay cả khi đủ nước, có thể chỉ ra lượng bilirubin dư thừa đang được bài tiết qua thận. Mọi người cho rằng đó chỉ là tình trạng mất nước. Nếu bạn gặp phải triệu chứng này, cùng với các dấu hiệu khác như vàng da, hãy tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức.
6. Giảm cân
Giảm cân đột ngột, không chủ ý có thể xảy ra khi gan đang phải ‘gồng lên’ để chuyển hóa chất dinh dưỡng. Điều này có thể dẫn đến giảm cảm giác thèm ăn hoặc rối loạn tiêu hóa. Trong khi một số người có thể coi việc giảm cân là một thay đổi tích cực, nhưng nếu không giải thích được và diễn ra nhanh chóng cần phải lưu ý.
7. Thay đổi màu sắc phân
Phân màu nhạt là dấu hiệu quan trọng của tổn thương gan. Phân màu đất sét hoặc xám có thể là kết quả của việc giảm sản xuất mật hoặc tắc ống mật, cả hai đều liên quan đến chức năng gan. Phân sẫm màu hoặc có màu hắc ín bất thường có thể chỉ ra chảy máu trong hoặc các vấn đề liên quan đến gan.
3 cách giải độc gan, thanh lọc cơ thể đơn giản nhất
Việc tìm hiểu cách giải độc gan, thanh lọc cơ thể và áp dụng có thể góp phần nâng cao sức khỏe gan, hỗ trợ chức năng tự nhiên của cơ quan này, giúp tăng cường năng lượng, cải thiện tiêu hóa.
Báo Lao động dẫn nguồn trang Healthline cho biết, để khởi động cơ thể tự nhiên và bảo vệ gan khỏi tổn thương lâu dài, dưới đây là 3 phương pháp thải độc đơn giản, dễ thực hiện:
Uống nước ấm chanh vào buổi sáng: Một cốc nước ấm pha chanh vào buổi sáng không chỉ giúp cấp nước mà còn hỗ trợ quá trình sản xuất mật của gan - cần thiết để phân giải chất béo và loại bỏ chất thải.
Theo nghiên cứu công bố năm 2023 trên Tạp chí Nutrition & Metabolism (Canada), các hợp chất flavonoid trong vỏ và nước cốt chanh, đặc biệt là eriocitrin, tác dụng chống ôxy hóa mạnh và bảo vệ gan khỏi stress ôxy hóa, giúp giảm các chỉ số men gan ALT và AST ở nhóm người có gan nhiễm mỡ mức độ nhẹ đến trung bình.
Cách sử dụng: Vắt nửa quả chanh vào 250ml nước ấm, uống trước bữa sáng 20 phút. Không nên cho đường. Người có dạ dày nhạy cảm nên dùng sau khi ăn nhẹ.
Ăn nhiều rau xanh chứa chất chống ôxy hóa: Rau xanh, đặc biệt là các loại như bông cải xanh, cải xoăn, rau bina, chứa glucosinolates – hợp chất giúp tăng cường enzyme giải độc trong gan như glutathione S-transferase.
Một báo cáo từ Viện Nghiên cứu Ung thư Hoa Kỳ (AICR) cho biết, nhóm người tiêu thụ ít nhất 5 phần rau họ cải mỗi tuần có chức năng gan cải thiện rõ rệt sau 8 tuần, đặc biệt trong việc loại bỏ độc tố hóa học từ thuốc và thực phẩm.
Các loại rau này cũng cung cấp folate, vitamin C, vitamin E - tất cả đều tham gia vào quá trình bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương gốc tự do.
Gợi ý: Hấp, luộc hoặc xào nhẹ với dầu oliu. Ăn vào bữa trưa và tối, kết hợp nhiều màu sắc rau củ để tăng hiệu quả.
Tăng cường vận động nhẹ buổi sáng: Tập thể dục không chỉ tốt cho tim mạch mà còn thúc đẩy tuần hoàn máu qua gan và tăng hoạt động hệ bạch huyết, giúp vận chuyển độc tố ra khỏi tế bào và đưa đến gan để xử lý.
Theo khuyến nghị mới nhất của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), chỉ cần 30 phút đi bộ nhanh hoặc yoga mỗi sáng có thể giảm tích tụ mỡ trong gan và cải thiện độ nhạy insulin, từ đó giảm nguy cơ viêm gan và gan nhiễm mỡ không do rượu.
Những người vận động nhẹ vào sáng sớm có nhịp sinh học gan tốt hơn, chu kỳ sản xuất enzyme giải độc ổn định và khả năng xử lý độc tố nhanh hơn 18% so với nhóm ít vận động.
Đi bộ ngoài trời, kéo giãn cơ, hít thở sâu hoặc tập yoga 20-30 phút vào sáng sớm trước bữa ăn sáng.
