Chỉ còn khoảng một tháng nữa, năm học 2026-2027 sẽ chính thức bắt đầu vào sáng 5/9 trên cả nước. Thực hiện chỉ đạo của Trung ương, Chính phủ và Bộ GD&ĐT, các địa phương đang khẩn trương hoàn tất công tác chuẩn bị từ cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên đến sách giáo khoa.
Đặc biệt, Bộ GD&ĐT xác nhận việc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất chung cho cả nước sẽ được triển khai ngay từ năm học này. Quá trình này được thực hiện theo quy trình biên soạn, thẩm định chặt chẽ, nhằm kế thừa các kết quả đã đạt được và khắc phục triệt để những bất cập tồn tại ở giai đoạn trước.
Hà Nội: Đẩy mạnh chuyển đổi số và hỗ trợ suất ăn bán trú
Tại cuộc họp rà soát công tác chuẩn bị năm học mới, Phó Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Thu Hà và Giám đốc Sở GD&ĐT Nguyễn Văn Hiền đã báo cáo chi tiết về các điều kiện cơ sở vật chất và trang thiết bị dạy học.
Điểm nhấn nổi bật của Thủ đô năm nay là việc ban hành kế hoạch chuyển đổi số ngành Giáo dục giai đoạn 2026-2030, trọng tâm là xây dựng nền tảng học tập số Hanoi Study cùng kho học liệu số dùng chung cho toàn thành phố.
Về chính sách an sinh, Hà Nội tiếp tục thực hiện nghị quyết hỗ trợ bữa ăn bán trú cho học sinh tiểu học, đồng thời đang xây dựng nghị quyết quy định mức hỗ trợ phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3-5 tuổi.
Thành phố sẽ hỗ trợ suất ăn bán trú ở mức 40.000 đồng/ngày đối với học sinh tiểu học tại khu vực khó khăn; học sinh ở các địa bàn còn lại được hỗ trợ bằng 70% mức này.
Một thay đổi đáng chú ý là thành phố đã phân định rõ ràng giữa việc lựa chọn nhà cung cấp suất ăn và nhiệm vụ chuyên môn của trường học. Theo đó, chính quyền địa phương chịu trách nhiệm lựa chọn đơn vị cung cấp dịch vụ, giúp giáo viên yên tâm tập trung vào chuyên môn giảng dạy. Các cơ sở đủ tiêu chuẩn sẽ được quản lý qua phần mềm Hanoi Check để giám sát toàn bộ quy trình từ khâu đặt suất ăn đến khi cung cấp. Tuy nhiên, trách nhiệm bảo đảm an toàn thực phẩm trong phạm vi trường học vẫn thuộc về người đứng đầu nhà trường.
Cùng với đó, Hà Nội cũng đã ban hành kế hoạch sắp xếp lại hệ thống cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên và đại học công lập theo hướng tinh gọn đầu mối, tái cấu trúc mạng lưới hiệu quả hơn.
Nhiều địa phương đang triển khai chính sách miễn phí hoặc hỗ trợ sách giáo khoa. Ảnh minh họa: VGP/Thu Trang
TP.HCM: Xây mới phòng học, miễn phí sách giáo khoa đầu cấp
Năm học 2026-2027, TP.HCM dự kiến đón hơn 2,6 triệu học sinh, tăng hơn 90.000 em so với năm học trước. Quy mô học sinh liên tục tăng gây áp lực lớn lên hệ thống trường lớp, dẫn đến tình trạng thừa, thiếu cơ sở vật chất cục bộ.
Để giải bài toán chỗ học, thành phố đang triển khai chiến dịch 150 ngày đêm nhằm xây dựng hơn 1.000 phòng học mới, đồng thời chuyển đổi công năng một số trụ sở dôi dư thành 3 trường phổ thông, trong đó có một trường liên cấp.
Thành phố hiện sở hữu mạng lưới giáo dục lớn nhất cả nước với 3.438 cơ sở, tỷ lệ trường đạt chuẩn quốc gia chưa cao, cụ thể: mầm non 28,37%, tiểu học 35,22%, THCS 43,17%, THPT 40,62%.
Để chuẩn bị tốt nhất cho năm học, TP.HCM đã bố trí 274,3 tỷ đồng cho công tác mua sắm, sửa chữa cơ sở vật chất trong dịp hè, phấn đấu 100% cơ sở công lập khang trang ngay ngày tựu trường.
Song song đó, 53 dự án xây dựng với tổng kinh phí đầu tư khoảng 3.848,13 tỷ đồng dự kiến sẽ hoàn thành trước ngày 5/9/2026, cung cấp thêm 1.044 phòng học xây mới và 809 phòng học tăng thêm.
Việc ứng dụng công nghệ cũng được TP.HCM triển khai đồng bộ. Công tác phân tuyến tuyển sinh đầu cấp được thực hiện trực tuyến qua bản đồ GIS; 100% học sinh được cấp học bạ số và toàn bộ cơ sở giáo dục công lập đã sử dụng chữ ký số cùng hệ thống quản lý học tập. Về nhân lực, thành phố cam kết hoàn tất tuyển dụng bổ sung 5.868 giáo viên và 2.284 nhân viên hỗ trợ trước ngày khai giảng.
Đáng chú ý nhất, năm học này TP.HCM lần đầu tiên triển khai cấp miễn phí và cho mượn sách giáo khoa đối với toàn bộ học sinh lớp 1, lớp 6 và lớp 10, hướng tới mục tiêu phủ kín các khối lớp vào năm học 2029-2030. Riêng học sinh có hoàn cảnh khó khăn, học sinh khuyết tật và người dân tộc thiểu số sẽ được tặng sách trực tiếp.
Các địa phương đẩy mạnh hoàn thiện nhân lực và hạ tầng
Bổ sung nguồn lực giáo viên
Tại Đà Nẵng, thành phố đã quyết định bổ sung hơn 3.300 hợp đồng giáo viên và nhân viên chuyên môn để đáp ứng kịp thời yêu cầu giảng dạy.
Tương tự, Thanh Hóa đang ráo riết triển khai tuyển dụng hơn 2.000 giáo viên ở mọi cấp học, ưu tiên cho những địa bàn còn thiếu hụt nhân lực trầm trọng.
Tại Điện Biên, địa phương áp dụng linh hoạt việc kết hợp tuyển dụng mới, điều động chéo giáo viên giữa các đơn vị và ký hợp đồng ngắn hạn ở các môn học còn thiếu, bảo đảm học sinh vùng cao và vùng biên giới có đủ giáo viên đứng lớp ngay ngày đầu năm học.
Tăng tốc đầu tư trường học vùng biên
Tại khu vực Tây Nguyên và miền Trung, nhiều dự án hạ tầng giáo dục đang trong giai đoạn chạy nước rút.
Ở Đắk Lắk, các công trình trường phổ thông dân tộc nội trú khu vực biên giới đang được đẩy nhanh tiến độ thi công để kịp khánh thành.
Tại Quảng Trị, chính quyền đã lập các tổ công tác thường trực bám sát công trường nhằm giám sát tiến độ xây dựng hàng loạt điểm trường vùng biên, quyết tâm hoàn thành trước thềm khai giảng để cải thiện môi trường học tập cho học sinh vùng khó khăn.
Ảnh minh họa: VGP
Mở rộng chính sách an sinh toàn diện
Bên cạnh đầu tư vật chất, các chính sách hỗ trợ trực tiếp cho người học cũng được nhân rộng.
Ở Quảng Ninh, ngoài chính sách miễn phí sách giáo khoa, tỉnh duy trì cấp phát sữa học đường, hỗ trợ tiền ăn cho học sinh vùng sâu vùng xa, đồng thời nghiên cứu triển khai hệ thống xe buýt đưa đón học sinh miễn phí. Với những khu vực không đủ điều kiện mở tuyến xe, tỉnh dự kiến hỗ trợ trực tiếp chi phí đi lại.
Hạ tầng tại Quảng Ninh cũng được chú trọng nâng cấp với việc trang bị điều hòa cho lớp học, ký túc xá, nhà công vụ, và nghiên cứu lắp đặt điện mặt trời tại các điểm trường.
Tại Lạng Sơn, địa phương tập trung rà soát và sắp xếp lại mạng lưới trường học theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, kết hợp tăng cường chuyển đổi số để giảm bớt áp lực hồ sơ, sổ sách cho giáo viên, từ đó nâng cao chất lượng quản trị toàn diện.
Nhìn chung, bên cạnh việc củng cố cơ sở vật chất và ổn định đội ngũ nhà giáo, các địa phương đang dành nguồn lực đáng kể để triển khai hàng loạt chính sách hỗ trợ thiết thực cho học sinh và phụ huynh. Từ việc miễn phí sách giáo khoa, đài thọ bữa ăn bán trú, đến các giải pháp nâng cấp trường lớp và cải thiện điều kiện dạy học tại vùng khó khăn; tất cả đều hướng tới mục tiêu kiến tạo một môi trường học tập thuận lợi, an toàn và bình đẳng.
Sự chuẩn bị chu đáo và chủ động này không chỉ giúp giảm bớt áp lực cho phụ huynh mà còn tạo nền tảng vững chắc để các nhà trường sớm ổn định hoạt động, từng bước nâng cao chất lượng giáo dục và đáp ứng tốt những yêu cầu đổi mới trong giai đoạn hiện nay.
