Trong mâm cỗ Tết của nhiều gia đình Việt, dưa hành và củ kiệu thường được xem là món ăn kèm “giải ngấy”, giúp cân bằng các món nhiều đạm, nhiều mỡ. Tuy nhiên, cũng như nhiều thực phẩm lên men khác, dưa hành, củ kiệu chỉ thực sự có lợi khi được sử dụng đúng cách và với lượng phù hợp.
Theo BS Chu Thị Dung, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM - Cơ sở 3, dưa hành và củ kiệu là thực phẩm lên men tự nhiên, có vị chua nhẹ, cay và mùi đặc trưng. Khi ăn với lượng vừa phải, các acid hữu cơ sinh ra trong quá trình lên men giúp kích thích tiết dịch tiêu hóa, tăng cảm giác ngon miệng và giảm tình trạng đầy bụng sau những bữa ăn nhiều thịt, bánh chưng, xôi trong dịp Tết.
Vị cay nhẹ của hành và kiệu còn giúp làm ấm đường tiêu hóa, hỗ trợ nhu động ruột, từ đó giúp bữa ăn dễ tiêu hơn, đặc biệt với những người hay bị nặng bụng khi ăn đồ nếp và đồ béo.
Ảnh minh họa
Theo BS Chu Thị Dung, mặt trái của dưa hành, củ kiệu thường xuất hiện khi ăn quá nhiều. Đây là những món có hàm lượng muối cao để bảo quản, nếu dùng quá mức dễ gây khát nước, giữ nước và làm tăng huyết áp, nhất là ở người cao tuổi hoặc người có bệnh tim mạch, thận.
"Bên cạnh đó, tính cay và chua của dưa hành, củ kiệu có thể kích thích niêm mạc dạ dày, làm nặng thêm các triệu chứng viêm dạ dày, trào ngược, ợ nóng. Một số người sau khi ăn nhiều còn xuất hiện cảm giác nóng rát vùng thượng vị, đầy hơi hoặc rối loạn tiêu hóa", BS Dung nhấn mạnh.
Chuyên gia cho hay, trong mỗi bữa ăn ngày Tết, dưa hành và củ kiệu chỉ nên đóng vai trò món ăn kèm, không phải món chính. Lượng phù hợp thường chỉ vài củ kiệu hoặc vài lát dưa hành, đủ để tạo vị và hỗ trợ tiêu hóa. Không nên ăn liên tục trong nhiều bữa liền hoặc dùng thay cho rau xanh.
Bác sĩ Dung cho biết thêm, sai lầm phổ biến là ăn quá nhiều vì nghĩ “đỡ ngán”, hoặc dùng dưa hành củ kiệu như món chính. Một số người ăn khi bụng đói, dễ gây xót dạ dày. Cũng có trường hợp sử dụng dưa hành, củ kiệu quá mặn hoặc chưa đủ độ lên men an toàn, làm tăng nguy cơ rối loạn tiêu hóa.
Đáng lưu ý, người có bệnh nền vẫn giữ thói quen ăn như người khỏe mạnh, dẫn đến tình trạng khó chịu, thậm chí phải đi khám sau Tết.
Dưa hành và củ kiệu là món ăn kèm có lợi nếu dùng đúng vai trò và liều lượng. Vấn đề không nằm ở bản thân món ăn, mà ở thói quen ăn quá nhiều và kéo dài trong nhiều ngày dịp Tết.
