2 phương án tăng lương hưu từ 1/7
Bộ Nội vụ đang lấy ý kiến về dự thảo Nghị định điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng. Theo đó, cùng thời điểm lương cơ sở tăng từ 2,34 triệu đồng lên 2,53 triệu đồng mỗi tháng, Bộ Nội vụ đề xuất 2 phương án tăng lương hưu, trợ cấp từ ngày 1/7.
Phương án 1: Từ ngày 1/7/2026, điều chỉnh tăng thêm 4,5% và 200.000 đồng/tháng trên mức lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hàng tháng của tháng 6/2026 đối với các đối tượng quy định tại Nghị định này, gồm: cán bộ, công chức, viên chức, lao động, lực lượng vũ trang, người làm công tác cơ yếu đang hưởng lương hưu hàng tháng; cán bộ xã, phường, hoạt động không chuyên trách cấp xã, thôn, tổ dân phố; người hưởng trợ cấp mất sức lao động hàng tháng; cán bộ xã, phường đang hưởng trợ cấp hàng tháng; lực lượng vũ trang mà dưới 20 năm công tác đã phục viên, xuất ngũ về địa phương mà đang hưởng trợ cấp hàng tháng; người làm công tác cơ yếu đang hưởng trợ cấp.
Từ ngày 1/7/2026, điều chỉnh tăng thêm 8% trên mức trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng của tháng 6-2026 đối với các đối tượng quy định tại dự thảo nghị định này, gồm: người đang hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hàng tháng; người đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng trước ngày 1/1/1995; người đang hưởng trợ cấp hằng tháng theo quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15.
Từ ngày 1/7/2026, người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng trước ngày 1/1/1995, sau khi điều chỉnh theo quy định mà có mức hưởng thấp hơn 3,8 triệu đồng/tháng thì được điều chỉnh tăng thêm như sau: Tăng thêm 300.000 đồng/người/tháng đối với những người có mức hưởng dưới 3,5 triệu đồng/người/tháng; tăng lên bằng 3,8 triệu đồng/người/tháng đối với những người có mức hưởng từ 3,5 triệu đồng/người/tháng đến dưới 3,8 triệu đồng/người/tháng.
Phương án 2: từ ngày 1/7/2026, điều chỉnh tăng thêm 8% trên mức lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng của tháng 6-2026 đối với các đối tượng trên.
Từ ngày 1/7/2026, người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng trước ngày 1/1/1995, sau khi điều chỉnh theo quy định mà có mức hưởng thấp hơn 3,8 triệu đồng/tháng thì được điều chỉnh tăng thêm như sau: Tăng thêm 300.000 đồng/người/tháng đối với những người có mức hưởng dưới 3,5 triệu đồng/người/tháng; tăng lên bằng 3,8 triệu đồng/người/tháng đối với những người có mức hưởng từ 3,5 triệu đồng/người/tháng đến dưới 3,8 triệu đồng/người/tháng.
Ảnh minh họa
Lý do đề xuất 2 phương án
Theo Báo Chính phủ, Bộ Nội vụ cho biết lý do đề xuất cách thức điều chỉnh kết hợp theo số tương đối (tỷ lệ phần trăm) và theo số tiền tuyệt đối:
Căn cứ theo quy định tại khoản 1: “Lương hưu được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng phù hợp với khả năng của ngân sách nhà nước và quỹ BHXH” và khoản 2: “Điều chỉnh mức tăng lương hưu thỏa đáng đối với đối tượng có mức lương hưu thấp và nghỉ trước năm 1995 bảo đảm thu hẹp khoảng cách chênh lệch lương hưu giữa người nghỉ hưu ở các thời kỳ” được quy định tại Điều 67 của Luật BHXH số 41/2025/QH15.
Bộ Nội vụ đã phối hợp với các bộ, ngành có liên quan báo cáo Chính phủ trình cấp có thẩm quyền xem, xét quyết định mức điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng trong năm 2026 (trên cơ sở dự báo về mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng năm 2026, nâng cao mức sống của người nghỉ hưu). Theo đó, mức điều chỉnh chung 8% đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Tuy nhiên, việc áp dụng mức chung điều chỉnh 8% cho toàn bộ đối tượng người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH, trợ cấp hằng tháng sẽ không khắc phục được hạn chế hiện nay trong việc điều chỉnh lương hưu, cụ thể:
(1) Chưa thể chế hoá được quan điểm tại Nghị quyết số 28-NQ/TW: “Thay đổi cách thức điều chỉnh lương hưu theo hướng chia sẻ”;
(2) Chưa làm giảm bớt được vấn đề chênh lệnh lương hưu giữa người có mức lương hưu thấp và mức lương hưu cao sau khi thực hiện điều chỉnh (thậm chí còn làm gia tăng chênh lệch về giá trị tuyệt đối), đặc biệt là người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng từ năm 1995 trở đi;
(3) Chưa đáp ứng được mong mỏi, nguyện vọng của đa số những người đang hưởng lương hưu hiện nay, kiến nghị của cử tri, đại biểu Quốc hội (về việc thực hiện điều chỉnh lương hưu theo số tiền tuyệt đối bên cạnh việc điều chỉnh theo mức tăng chung (điều chỉnh theo số tương đối).
Cụ thể, căn cứ trên số liệu thống kê do cơ quan BHXH cung cấp, thì người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng chủ yếu thuộc nhóm có mức hưởng từ 3 triệu đồng/tháng đến dưới 10 triệu đồng/tháng với tổng số người là hơn 2,4 triệu người chiếm gần 80%. Mức hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng bình quân theo các nhóm đối tượng như sau:
(i) Đối với nguồn Ngân sách nhà nước đảm bảo: mức lương hưu bình quân là 5,7 triệu đồng/người/tháng; mức trợ cấp BHXH (mất sức lao động) bình quân là 3,3 triệu đồng/người/tháng; mức trợ cấp hằng tháng bình quân từ 2,2 đến 2,5 triệu đồng/người/tháng.
(ii) Đối với nguồn quỹ BHXH đảm bảo: mức lương hưu bình quân là 6,7 triệu đồng/người/tháng; mức hưởng bình quân của cán bộ xã, phường là 2,7 triệu đồng/người/tháng.
Do đó, khi việc thực hiện điều chỉnh lương hưu kết hợp giữa việc điều chỉnh theo số tương đối (điều chỉnh tăng thêm theo tỷ lệ %) và số tuyệt đối (tăng thêm số tiền tuyệt đối), cụ thể là: thực hiện điều chỉnh tăng 4,5% và 200.000 đồng/tháng trên mức lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng thì đối với những người có mức lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng với mức thấp sẽ nhận được mức điều chỉnh tương đối cao hơn trên mức lương hưu, trợ cấp hiện hưởng, điều này thể hiện tính chia sẻ hơn so với việc chỉ thuần điều chỉnh theo mức điều chỉnh theo mức tăng tương đối (tỷ lệ phần trăm). Trong khi đó, vẫn đảm bảo việc bảo toàn giá trị khoản lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng trước yếu tố lạm phát do vẫn thực hiện việc điều chỉnh theo tỷ lệ phần trăm (4,5%).
Về thời điểm thực hiện điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng, thời điểm thực hiện điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng là từ ngày 01/07/2026, cùng thời điểm thực hiện điều chỉnh tăng lương cơ sở.
