Góp ý dự thảo Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đề xuất nhiều nội dung liên quan đến dự báo quy mô dân số, tổ chức không gian đô thị, phát triển nhà ở, du lịch và hạ tầng giao thông chiến lược.
Đáng chú ý, HoREA kiến nghị tính toán quy mô dân số dự phòng khoảng 10% nhằm tạo dư địa cho phát triển các khu đô thị mới, đồng thời phục vụ nhu cầu chỉnh trang, tái thiết và tái phát triển đô thị trong dài hạn.
HoREA kiến nghị nhiều giải pháp trong quy hoạch tổng thể thành phố thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm, nhằm tạo dư địa phát triển đô thị, hạ tầng và nhà ở trong dài hạn. Ảnh minh họa/CTTĐT HĐND TP.HCM.
Trao đổi với phóng viên Đời sống và Pháp luật, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA cho biết: Hiệp hội đặc biệt quan tâm đến việc dự báo quy mô dân số và sức chứa đô thị trong Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm. Theo ông Châu, đây là một trong những căn cứ đầu vào quan trọng để hoạch định phương hướng phát triển kinh tế - xã hội, nhất là trong lĩnh vực phát triển đô thị và nhà ở.
Cần tính toán quy mô dân số dự phòng 10%
Theo ông Châu, quy mô dân số TP.HCM sau hợp nhất hiện vào khoảng 14 triệu người, bao gồm dân số thường trú, tạm trú trên 6 tháng và dân số quy đổi. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn còn một bộ phận người nhập cư không đăng ký tạm trú hoặc chỉ đăng ký lưu trú ngắn hạn nhưng sinh sống, làm việc lâu dài tại thành phố. Do đó, việc dự báo dân số cần tính đến cả những yếu tố này để bảo đảm sát với thực tiễn.
TP.HCM dự kiến đạt quy mô dân số 22–23 triệu người vào năm 2050. HoREA đề xuất tính thêm khoảng 10% dân số dự phòng nhằm bảo đảm dư địa phát triển các khu đô thị mới, chỉnh trang đô thị cũ và đáp ứng nhu cầu quy hoạch dài hạn của thành phố. Ảnh minh họa AI/TL.
HoREA cho rằng xu hướng giảm mức sinh, già hóa dân số và sự thay đổi trong dòng người nhập cư sẽ tác động đáng kể đến tốc độ tăng dân số của thành phố trong những thập niên tới. Bên cạnh đó, quá trình công nghiệp hóa tại các địa phương lân cận cũng đang tạo ra những cực tăng trưởng mới, góp phần giữ chân người lao động thay vì tập trung dịch chuyển về TP.HCM như trước đây.
Từ những phân tích trên, HoREA đề xuất dự báo dân số thành phố khoảng 15,5-16 triệu người vào năm 2030; 17-18 triệu người vào năm 2035; 20-21 triệu người vào năm 2045 và 22-23 triệu người vào năm 2050. Đáng chú ý, Hiệp hội kiến nghị tính thêm tỷ lệ dân số dự phòng khoảng 10% trong các giai đoạn phát triển.
Ông Châu cho rằng việc dự phòng quy mô dân số có ý nghĩa quan trọng, bởi nếu xác định trần dân số quá thấp, thành phố có thể thiếu dư địa để triển khai các khu đô thị mới cũng như những dự án chỉnh trang, tái thiết, tái phát triển các khu đô thị cũ, lụp xụp. Đây cũng là cơ sở để xây dựng các quy hoạch chung, quy hoạch phân khu và quy hoạch chi tiết, bảo đảm có đủ không gian cho nhu cầu phát triển trong tương lai.
Bổ sung du lịch, kinh tế núi cận đô thị vào quy hoạch
Một nội dung khác được HoREA đề xuất là bổ sung đầy đủ hơn các yếu tố về biến đổi khí hậu và những thách thức dài hạn vào quan điểm phát triển thành phố, trong đó có tình trạng sụt lún, nước biển dâng, xâm nhập mặn, thiếu nguồn nước ngọt và già hóa dân số.
Đồng thời, Hiệp hội kiến nghị nhấn mạnh lĩnh vực du lịch trong định hướng phát triển kinh tế, bên cạnh tài chính, thương mại, dịch vụ và đổi mới sáng tạo. Theo HoREA, TP.HCM sau hợp nhất có lợi thế đa dạng về không gian phát triển, từ đô thị trung tâm, sông rạch, rừng, biển đảo đến các khu vực núi, tạo điều kiện phát triển nhiều loại hình du lịch.
Đáng chú ý, HoREA đề xuất bổ sung tiềm năng kinh tế du lịch núi cận đô thị vào một trong năm cực động lực phát triển. Trong đó, các khu vực như núi Dinh, núi Thị Vải, núi Lớn, núi Nhỏ, núi Thánh Giá và núi Chúa cần được nghiên cứu khai thác tiềm năng du lịch, ngoại trừ những khu vực thuộc phạm vi bảo vệ quốc phòng, an ninh.
Theo Hiệp hội, đây là nguồn lực có thể góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch, tăng sức hấp dẫn của thành phố đối với du khách trong nước và quốc tế.
Chú trọng phát triển nhà ở và hạ tầng giao thông chiến lược
Đối với định hướng phát triển văn hóa - xã hội, HoREA kiến nghị bổ sung nội dung phát triển nhà ở đáp ứng nhu cầu của các tầng lớp dân cư, bao gồm người có thu nhập cao, chuyên gia, nhà đầu tư nước ngoài; trong đó đặc biệt chú trọng nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê.
Theo ông Lê Hoàng Châu, quy hoạch cần thể hiện đầy đủ nhu cầu nhà ở của các nhóm dân cư, gắn với định hướng phát triển đô thị đa cực và bảo đảm khả năng tiếp cận nhà ở phù hợp với điều kiện của từng nhóm đối tượng.
HoREA kiến nghị nghiên cứu tuyến đường sắt hàng hóa kết nối ga Sóng Thần - cảng Cát Lái nhằm giảm áp lực giao thông và nâng cao năng lực logistics. Ảnh minh họa/TL.
Về hạ tầng giao thông, HoREA đề xuất nghiên cứu bổ sung các tuyến đường sắt nhẹ (LRT) tại khu vực lõi trung tâm TP.HCM và khu vực các phường Tam Thắng - Vũng Tàu, nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân và khách du lịch.
Đặc biệt, Hiệp hội kiến nghị nghiên cứu tuyến đường sắt hàng hóa kết nối ga Sóng Thần - cảng Cát Lái, liên thông với đường sắt Biên Hòa - Vũng Tàu và hệ thống cảng biển Hiệp Phước - cảng Tân Tập. Theo HoREA, cảng Cát Lái hiện có khoảng 18.000-20.000 lượt xe tải nặng, xe container ra vào mỗi ngày, gây áp lực lớn lên hệ thống giao thông đô thị. Việc phát triển đường sắt hàng hóa sẽ góp phần giảm xung đột giao thông và nâng cao năng lực logistics.
Bên cạnh đó, HoREA đề nghị bổ sung các hồ Sông Ray, Đá Đen, Châu Pha, Suối Nhum cùng hệ thống hồ chứa như Bàu Sen, Bàu Trũng vào định hướng bảo đảm an ninh nguồn nước. Riêng Bàu Sen và Bàu Trũng tại khu vực Vũng Tàu cần được nghiên cứu cải tạo, khôi phục chức năng hồ nước ngọt, hồ điều tiết và hồ cảnh quan.
Cuối cùng, HoREA kiến nghị bổ sung quy định cho phép điều chỉnh Quy hoạch tổng thể khi điều kiện khách quan, chủ quan thay đổi, nhằm bảo đảm quy hoạch có khả năng thích ứng với những biến động trong tương lai và phục vụ mục tiêu phát triển bền vững của TP.HCM.
HoREA kỳ vọng những góp ý trên sẽ được cơ quan chức năng nghiên cứu, tiếp thu để hoàn thiện Quy hoạch tổng thể TP.HCM, tạo dư địa phát triển đô thị, khai thác hiệu quả các nguồn lực và hướng đến mục tiêu phát triển bền vững trong dài hạn.