Gan nhiễm mỡ là tình trạng mỡ thừa bị tích tụ lại trong gan, tác động và làm tổn thương lá gan, có thể gây viêm gan và tạo sẹo. Nguy hiểm hơn, tình trạng này có thể dẫn đến suy gan. Bệnh lý này có thể được chia làm 2 nhóm chính gồm gan nhiễm mỡ do rượu và không do rượu.
VTC News dẫn lời BSCK II Dương Ngọc Vân, Bệnh viện đa khoa Medlatec, có thể nhận biết triệu chứng gan nhiễm mỡ qua các biểu hiện sau:
Nước tiểu sẫm màu hoặc phân trắng
Ảnh minh họa.
Có nhiều trường hợp nước tiểu sẫm màu do bạn uống ít nước hoặc dùng các loại thuộc đặc trị. Tuy nhiên, nếu nước tiểu sẫm màu không vì bất cứ nguyên do nào và đi kèm với phân trắng thì có thể sức khỏe lá gan đang có vấn đề.
Ngứa ngáy, dị ứng
Triệu chứng gan nhiễm mỡ dễ nhất mà bạn có thể nhận biết là tình trạng ngứa da hoặc nổi mề đay. Nguyên nhân gây ngứa thường là do muối mật bị dư thừa, tồn đọng trong cơ thể. Việc gãi sẽ không làm giảm ngứa mà thậm chí còn khiến tình trạng này trở nên nghiêm trọng hơn.
Bụng to
Nguyên nhân là vì lượng mỡ tích tụ lại khá lớn khiến kích thước của gan to hơn. Với những trường hợp bụng to một cách bất thường thì có thể bệnh đã chuyển biến thành xơ gan. Khi bệnh nhân bị xơ gan, bụng sẽ to hơn do tích tụ dịch và chèn ép lên nhiều cơ quan khác gây cảm giác đau bụng.
Cơ thể mệt mỏiĐây là triệu chứng thường gặp ở nhiều loại bệnh lý khác nhau. Tất nhiên, những bệnh nhân có lá gan yếu cũng thường xuyên cảm thấy mệt mỏi hơn. Đồng thời, khả năng tập trung và nhận thức cũng bị ảnh hưởng đáng kể. Tuy nhiên, bạn cũng cần theo dõi thêm các triệu chứng đi kèm khác để có thể sớm phát hiện bệnh.
Béo phì
Ảnh minh họa.
Đây được xem là yếu tố có nguy cơ nhất đối với những trường hợp gan bị nhiễm mỡ. Các nghiên cứu được thực hiện cho thấy, béo phì là một trong những lý do khiến bệnh nhân bị tích tụ mỡ trong gan (chiếm khoảng 75%). Do đó, béo phì cũng được xem là một trong những dấu hiệu nhận biết bệnh lý này.
Vàng da
Bệnh gan khi tiến triển trong thời gian dài có thể khiến bệnh nhân bị vàng da, kéo theo đó lòng trắng mắt cũng dần vàng hơn. Biểu hiện vàng da thường diễn ra ở các khu vực như mắt và mặt rồi mới lan rộng ra những bộ phận khác.
Tình trạng vàng da sẽ xuất hiện khi cơ thể có một lượng lớn bilirubin. Khi gan hoạt động yếu kém, lượng bilirubin này sẽ tích tụ lại và khiến da chuyển dần sang vàng.
Bác sĩ khuyến cáo, để giảm gan nhiễm mỡ, cần kết hợp thay đổi chế độ ăn uống (giảm chất béo xấu, đường, đồ chế biến sẵn, tăng rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, chất béo tốt). Đồng thời, cần hạn chế rượu bia, thuốc lá, tập thể dục đều đặn, giữ cân nặng hợp lý và uống đủ nước để hỗ trợ gan thải độc và cải thiện chức năng gan hiệu quả, nhưng luôn cần theo dõi và tư vấn từ bác sĩ.
Thay đổi lối sống đơn giản giúp ngừa gan nhiễm mỡ
Theo Vnexpress, công bố mới đây trên tạp chí Liver International của nhóm nhà khoa học Đại học Haifa (Israel) cung cấp bằng chứng quan trọng về sự linh hoạt trong chế độ luyện tập. Kết quả nghiên cứu phản bác quan niệm cũ cho rằng chỉ việc rải đều lịch vận động trong tuần mới mang lại lợi ích sức khỏe.
Nhóm chuyên gia đã phân tích dữ liệu từ 2.490 người tham gia Khảo sát Sức khỏe Quốc gia Mỹ. Các tình nguyện viên đeo thiết bị theo dõi chuyển động (gia tốc kế) liên tục trong 7 ngày để đo lường chính xác thời gian và cường độ vận động. Dựa trên dữ liệu thực tế, chuyên gia phân loại người tham gia thành ba nhóm: không hoạt động, tập rải đều các ngày và nhóm "chiến binh cuối tuần" - những người tập đủ thời lượng khuyến nghị nhưng dồn ít nhất một nửa thời gian vào 1-2 ngày.
Kết quả phân tích cho thấy tỷ lệ mắc bệnh gan nhiễm mỡ liên quan đến chuyển hóa (MASLD) cao nhất ở nhóm lười vận động, chiếm 38%. Trong khi đó, con số này ở nhóm tập đều đặn là 26% và nhóm tập trung vào vài ngày chỉ 20%. Đáng chú ý, ở những bệnh nhân đã mắc MASLD, việc duy trì hơn 150 phút vận động cường độ trung bình đến mạnh mỗi tuần giúp giảm mạnh tỷ lệ tử vong chung và biến cố tim mạch, bất kể họ phân bổ lịch tập ra sao.
Giáo sư Shira Zelber-Sagi, người đứng đầu dự án, nhận định phát hiện này "cởi trói" cho những người bận rộn, đang vật lộn duy trì lịch tập đều đặn do áp lực công việc và gia đình. Bà khẳng định chìa khóa nằm ở việc tránh lối sống tĩnh tại. Mọi hình thức vận động tập trung, miễn đáp ứng đủ thời lượng và cường độ, đều giảm nguy cơ bệnh tật, cải thiện khả năng sinh tồn và hạ thấp rủi ro tim mạch.
MASLD hiện là bệnh gan phổ biến nhất thế giới, ảnh hưởng đến khoảng 30% dân số và là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến các bệnh gan mạn tính. Bệnh đặc trưng bởi sự tích tụ mỡ trong tế bào gan, có thể tiến triển thành viêm, xơ hóa, xơ gan và ung thư. Tình trạng này liên quan chặt chẽ đến béo phì, chế độ ăn nhiều đường, thực phẩm siêu chế biến và thói quen lười vận động.
Do thiết bị đo lường chủ yếu ghi nhận chuyển động tổng thể, kết quả nghiên cứu phản ánh phần lớn tác động của các bài tập aerobic (tim mạch) như đi bộ nhanh, chạy bộ nhẹ, bơi lội hay pilates. Dù vậy, các hướng dẫn y tế hiện hành vẫn khuyến nghị người dân kết hợp thêm 1-2 buổi tập sức mạnh mỗi tuần để duy trì khối lượng cơ bắp, yếu tố đặc biệt quan trọng với bệnh nhân gan.
Giáo sư Zelber-Sagi lưu ý nghiên cứu chưa tập trung sâu vào nhóm bệnh nhân xơ gan giai đoạn cuối do số lượng mẫu nhỏ, nhưng khẳng định ngay cả người bệnh nặng vẫn hưởng lợi từ việc vận động phù hợp.
Vị chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò quyết định của lối sống so với yếu tố di truyền. Những người mang gen dễ mắc bệnh gan thậm chí còn nhận được nhiều lợi ích sức khỏe hơn khi thay đổi thói quen. Bà cho rằng bệnh tật không phải định mệnh an bài, việc ăn uống cân bằng và chọn một môn thể thao yêu thích để duy trì lâu dài sẽ tạo ra sự khác biệt lớn.
