World Cup 2026 đang diễn ra vô cùng sôi động tại ba quốc gia thuộc khu vực Bắc Mỹ. Với thời gian kéo dài hơn một tháng cùng quy mô mở rộng lên tới 104 trận đấu, đây thực sự là một ngày hội lớn của bóng đá toàn cầu.
Tuy nhiên, do sự chênh lệch về múi giờ, rất nhiều trận đấu hấp dẫn sẽ diễn ra vào thời điểm nửa đêm và sáng sớm theo giờ Việt Nam. Điều này đồng nghĩa với việc hàng triệu khán giả sẽ phải chấp nhận thức khuya, thu hẹp đáng kể thời lượng giấc ngủ nếu muốn theo dõi trực tiếp những pha bóng đỉnh cao.
Ảnh minh họa
Sự tàn phá âm thầm từ việc đảo lộn nhịp sinh học
Theo Tiến sĩ, Bác sĩ Võ Hồng Minh Công, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TP.HCM), giấc ngủ hoàn toàn không đơn thuần chỉ là khoảng thời gian để cơ thể nhắm mắt nghỉ ngơi. Đó thực chất là một giai đoạn vô cùng quý giá để cơ thể thực hiện hàng loạt các quá trình phục hồi và tái tạo thiết yếu, Dân trí dẫn thông tin.
Khi chúng ta thức đêm liên tục để theo dõi những trận cầu World Cup, chúng ta đang trực tiếp can thiệp và phá vỡ đồng hồ sinh học của chính mình. Việc thức khuya triền miên làm rối loạn nghiêm trọng "nhịp circadian", tức là chu kỳ sinh học 24 giờ vốn có nhiệm vụ kiểm soát chặt chẽ nhiệt độ cơ thể, huyết áp, nồng độ hormone và toàn bộ chức năng miễn dịch.
Hậu quả đầu tiên của tình trạng này là sự đảo lộn của hormone cortisol. Loại hormone này vốn dĩ cần tăng cao vào buổi sáng sớm để giúp con người tỉnh táo và tràn đầy năng lượng, nhưng việc thức đêm khiến quá trình tiết hormone bị sai lệch hoàn toàn, làm cho người xem cảm thấy mệt mỏi, uể oải và thiếu tập trung trầm trọng trong suốt cả ngày hôm sau.
Trong khi đó, hormone melatonin, đóng vai trò then chốt trong việc điều hòa giấc ngủ và là một chất chống oxy hóa vô cùng mạnh mẽ, lại bị ức chế nghiêm trọng do cơ thể liên tục tiếp xúc với ánh sáng xanh phát ra từ màn hình tivi hay điện thoại di động vào ban đêm. Tình trạng này lập tức gây ra những hệ lụy nhãn tiền như đau đầu, mắt mờ, phản xạ trở nên chậm chạp, tâm trạng dễ cáu kỉnh và khả năng phán đoán suy giảm đáng kể.
Thậm chí, y học đã chứng minh chỉ một đêm thức khuya cũng đủ làm giảm tới 70% hoạt động của các tế bào miễn dịch, vốn là đội quân tinh nhuệ bảo vệ cơ thể khỏi virus và các tế bào ung thư.
Về lâu dài, nếu duy trì thói quen thức đêm xuyên suốt thời gian diễn ra World Cup, cơ thể sẽ rơi vào trạng thái "nợ ngủ tích lũy", làm gia tăng mạnh mẽ nguy cơ béo phì, bệnh tiểu đường, chứng trầm cảm và suy giảm trí nhớ.
Bác sĩ Minh Công phân tích sâu hơn rằng, thiếu ngủ kéo dài không chỉ gây mệt mỏi đơn thuần mà còn âm thầm tàn phá trái tim, mạch máu và hệ thống phòng thủ tự nhiên của cơ thể một cách cực kỳ nghiêm trọng.
Khi thức đêm xem bóng đá liên tục, cơ thể bắt buộc phải tăng tiết cortisol và adrenaline. Đây là hai loại hormone gây co mạch và đẩy nhịp tim lên rất cao, dẫn đến hậu quả tất yếu là huyết áp tăng vọt. Tim và các động mạch khi đó phải làm việc không ngừng nghỉ suốt 24 giờ mỗi ngày, giống hệt như một cỗ máy bị ép hoạt động quá công suất mà không bao giờ được tắt.
Chưa dừng lại ở đó, hệ miễn dịch cũng chịu thiệt thòi vô cùng lớn. Giấc ngủ chính là "xưởng sản xuất" cytokine, những protein chuyên biệt có nhiệm vụ chiến đấu chống lại tình trạng nhiễm trùng và viêm nhiễm. Việc thiếu ngủ khiến số lượng tế bào T, những "chiến binh" tinh nhuệ nhất của hệ miễn dịch, suy giảm trầm trọng, từ đó làm suy yếu toàn bộ hàng rào bảo vệ tự nhiên của cơ thể.
Một trường hợp bệnh nhân trẻ tuổi bị nhồi máu cơ tim. Ảnh: Dân trí
Khuyến cáo y tế để cân bằng giữa đam mê và thể trạng
Để hạn chế tối đa những ảnh hưởng tiêu cực nêu trên, theo Tạp chí Tri thức, bác sĩ Công đặc biệt khuyến cáo người hâm mộ nên lên kế hoạch để tranh thủ ngủ sớm từ một đến hai giờ trước khi trận đấu bắt đầu. Việc này giúp cơ thể có được một khoảng thời gian nghỉ ngơi thiết yếu, tạo đà thể lực để thức xem bóng đá sau đó. Nếu một người đã phải làm việc mệt nhoài cả ngày, sau đó ăn tối xong lại tiếp tục thức liên tục đến tận đêm khuya để xem bóng đá thì sức khỏe chắc chắn sẽ bị bào mòn và ảnh hưởng đáng kể.
Bên cạnh đó, giữa các trận đấu hoặc trong những quãng thời gian nghỉ giải lao, người xem cũng nên để cơ thể được thư giãn và hồi phục. Trên thực tế, có rất nhiều người vì quá tập trung theo dõi từng diễn biến trên sân cỏ mà bỏ qua hoàn toàn việc nghỉ ngơi cần thiết này. Trong khi đó, cảm giác hồi hộp, căng thẳng tột độ khi theo dõi đội bóng yêu thích thi đấu lại có thể làm tăng thêm áp lực nặng nề lên hệ tim mạch.
Đối với những người đang mắc bệnh tăng huyết áp, việc tuân thủ phác đồ điều trị trong suốt thời gian diễn ra World Cup là một yếu tố mang tính sống còn. Bác sĩ Công đặc biệt lưu ý người bệnh cần phải uống thuốc đầy đủ, đúng liều lượng theo chỉ định của bác sĩ trước khi ngồi trước màn hình.
Đã có rất nhiều trường hợp đáng tiếc xảy ra chỉ vì mải mê theo dõi trận đấu mà bệnh nhân quên mất việc uống thuốc buổi tối. Khi sự sơ suất này kết hợp cùng với trạng thái cảm xúc bị kích thích mạnh mẽ, huyết áp có thể tăng cao đột ngột và làm gia tăng nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch cực kỳ nguy hiểm.
Bác sĩ cũng chia sẻ thêm, tại rất nhiều quốc gia trên thế giới, những người có tiền sử mắc các bệnh lý về tim mạch hoặc tăng huyết áp thường được giới y khoa khuyến cáo hết sức thận trọng khi tham gia cổ vũ trực tiếp tại các sân vận động, bởi những cảm xúc bùng nổ quá mức có thể tác động tiêu cực ngay lập tức đến sức khỏe của họ.
Ngoài việc phải đảm bảo một lịch trình giấc ngủ khoa học và tuân thủ nghiêm ngặt việc dùng thuốc, người hâm mộ cũng cần phải biết tự kiềm chế, hạn chế tối đa việc sử dụng bia rượu trong suốt quá trình theo dõi các trận đấu.
Theo sự quan sát của bác sĩ Công, không ít người có thói quen tụ tập uống rượu bia để ăn mừng khi đội nhà chiến thắng hoặc giải sầu khi đội bóng yêu thích thất bại, dẫn đến tình trạng sử dụng đồ uống có cồn vượt mức kiểm soát. Việc lạm dụng rượu bia không chỉ làm tăng vọt nguy cơ đột quỵ và các biến cố tim mạch cấp tính mà còn gây tổn thương nặng nề đến dạ dày, gan cùng nhiều cơ quan nội tạng khác.
Cuối cùng, bác sĩ Công đưa ra lời khuyên tổng thể rằng mỗi người dân cần duy trì một chế độ sinh hoạt hợp lý nhất có thể, cố gắng ngủ đủ giấc, ăn uống điều độ, sử dụng thuốc đúng chỉ định y khoa và kiểm soát tốt lượng rượu bia nạp vào cơ thể. Chỉ có sự kỷ luật đó mới giúp người hâm mộ vừa được tận hưởng trọn vẹn không khí sôi động của World Cup, vừa bảo vệ được tài sản vô giá nhất của bản thân là sức khỏe.
