Đề xuất cấp 10.000 tỷ cho Quỹ Nhà ở Trung ương
Bộ Xây dựng cho biết, lũy kế đến nay, cả nước có 781 dự án nhà ở xã hội (NƠXH) đang được triển khai với quy mô 720.055 căn. Trong đó, 231 dự án hoàn thành, quy mô 180.850 căn; có 234 dự án đã khởi công xây dựng, đang triển khai với quy mô 233.962 căn và 316 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 305.243 căn.
Như vậy, số lượng dự án đã hoàn thành, khởi công, chấp thuận chủ trương đầu tư đến năm 2025 đạt 72% so với chỉ tiêu 1 triệu căn NƠXH.
Bộ Xây dựng cũng cho biết đang phối hợp với Bộ Tài chính đề xuất nhu cầu cấp vốn điều lệ của Quỹ nhà ở Trung ương trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 là 10.000 tỷ đồng. Cụ thể, trong năm 2026 là 5.000 tỷ đồng; giai đoạn 2029 - 2030 là 5.000 tỷ đồng.
Lũy kế đến nay, cả nước có 781 dự án nhà ở xã hội (NƠXH) đang được triển khai với quy mô 720.055 căn. Ảnh minh hoạ
Với Quỹ nhà ở địa phương, 13 địa phương đã hoàn thành việc thành lập Quỹ nhà ở địa phương, hiện đang trong quá trình báo cáo, trình Hội đồng nhân dân quyết định bổ sung nguồn vốn để thực hiện mục tiêu, chức năng của Quỹ; 20 địa phương đang hoàn thiện các thủ tục giao quỹ tài chính hiện có trên địa bàn thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Quỹ nhà ở địa phương; tỉnh Sơn La đang hoàn thiện việc thành lập theo hướng tổ chức lại đơn vị sự nghiệp công lập trên địa bàn.
Trên cơ sở báo cáo của 23/34 địa phương, có 18 địa phương báo cáo nhu cầu thuê nhà ở giai đoạn 2026 - 2030 với tổng số là 71.187 căn; các tỉnh Cao Bằng, Hà Tĩnh, Gia Lai báo cáo không có nhu cầu; 2 tỉnh Thanh Hóa, Quảng Trị đề nghị báo cáo sau khi thành lập Quỹ nhà ở địa phương và rà soát thực tế.
Bộ Xây dựng cho biết trong thời gian tới sẽ tập trung nghiên cứu, hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) để trình Chính phủ trình Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI (tháng 10/2026) theo hướng luật hóa các chính sách thí điểm đã thành công, tiếp tục kế thừa các chính sách còn phù hợp và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn.
Bộ Xây dựng cũng tập trung đôn đốc, thúc đẩy việc phát triển NƠXH tại các địa phương; khẩn trương hoàn thành việc thành lập mới, giao quỹ tài chính hiện có trên địa bàn để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Quỹ nhà ở địa phương đối với 21 địa phương chưa hoàn thành; ưu tiên bố trí nguồn vốn ngân sách địa phương để cấp bổ sung vốn điều lệ ban đầu theo đúng quy định của Nghị định số 302/2025/NĐ-CP giúp các Quỹ nhà ở có nguồn vốn ngay để hoạt động.
Bộ Xây dựng cũng sẽ hoàn thành việc định danh tài sản trên hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản theo Nghị định số 357/2025/NĐ-CP, bảo đảm chính xác, đồng bộ và kết nối liên thông từ trung ương đến địa phương, giúp việc xét duyệt đối tượng, điều kiện được hưởng chính sách nhà ở xã hội nhanh chóng, chính xác, minh bạch.
Đồng thời, Bộ Xây dựng phối hợp cùng Bộ Công an trong việc điều tra, xử lý nghiêm, kịp thời các trường hợp môi giới trái phép, lừa đảo chiếm đoạt tài sản, thao túng hồ sơ mua, thuê mua NƠXH... nhằm minh bạch, phòng ngừa tiêu cực trong việc xét duyệt đối tượng, mua bán NƠXH theo Chỉ thị số 34/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ.
Mở rộng cơ hội an sinh cho người dân
Trao đổi với PV Đời sống & Pháp luật về vấn đề này, TS. Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam nhận định, trong quá trình phát triển kinh tế và đô thị hóa mạnh mẽ, Việt Nam đã chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc của thị trường bất động sản. Tuy nhiên, sự phát triển này không đồng đều, dẫn đến tình trạng thiếu hụt trầm trọng NƠXH, đặc biệt là nhà ở cho thuê với chất lượng tốt và giá cả phù hợp với thu nhập của người lao động.
Trong bối cảnh đó, việc phát triển Quỹ nhà ở Trung ương, đặc biệt là NƠXH và nhà ở cho thuê, là một chủ trương đúng đắn và cấp thiết. Tuy nhiên, để đảm bảo hiệu quả lâu dài, cần có thiết kế phù hợp với đặc thù thị trường và nguồn lực tài chính trong nước.
TS. Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam
Để Quỹ Nhà ở Trung ương đạt hiệu quả tốt nhất, TS. Nguyễn Văn Đính cho rằng Nhà nước cần đóng vai trò trung tâm trong việc thiết lập, điều phối và vận hành quỹ này, đồng thời khuyến khích sự tham gia của các thành phần kinh tế khác nhằm tối ưu hóa nguồn lực.
"Việc huy động nguồn lực từ nhiều phía là điều tất yếu. Trước hết, Nhà nước cần có quy hoạch và quỹ đất rõ ràng để phát triển quỹ nhà ở. Việc sử dụng hiệu quả quỹ đất công, kết hợp với các chính sách ưu đãi, sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng các dự án nhà ở phù hợp với nhu cầu của người dân.
Tuy nhiên, nguồn lực không chỉ đến từ Nhà nước mà cần có sự chung tay của người dân, nhất là những trường hợp được mua hoặc thuê NƠXH, đây là một giải pháp mang tính xã hội hóa cao, thể hiện trách nhiệm của mỗi cá nhân có nhu cầu hưởng thụ loại nhà ở này đối với cộng đồng", TS. Nguyễn Văn Đính cho hay.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp bất động sản cũng cần có trách nhiệm xã hội trong việc phát triển NƠXH. Việc trích một phần lợi nhuận từ các dự án nhà ở thương mại để xây dựng NƠXH hoặc nhà ở cho thuê sẽ góp phần giải quyết vấn đề nhà ở cho người lao động có thu nhập thấp.
Theo Nghị định số 302/2025/NĐ-CP ngày 19/11/2025, Chính phủ thành lập Quỹ nhà ở Trung ương trực thuộc Bộ Xây dựng, giao Bộ Xây dựng quản lý.
Quỹ nhà ở Trung ương (thuộc Quỹ nhà ở Quốc gia) sẽ hoạt động như một quỹ tài chính ngoài ngân sách, hoạt động không vì mục đích lợi nhuận, có tư cách pháp nhân. Quỹ có nhiệm vụ đầu tư xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê và hạ tầng liên quan; tiếp nhận, chuyển đổi công năng tài sản công để tạo lập quỹ nhà; mua, đặt hàng hoặc nhận bàn giao sản phẩm từ doanh nghiệp nhà nước; tiếp nhận nhà tái định cư, tạm cư hoặc mua nhà thương mại cho cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuê.
