Khế rừng có vị chua gắt, xen chút chát nhưng lại được nhiều người săn tìm mỗi khi vào mùa. Loại quả dân dã vùng Tây Bắc này thường được bán với giá khoảng 80.000 đồng/kg và trở thành món ăn vặt lạ miệng, càng ăn càng cuốn khi kết hợp cùng củ đậu, me non và muối chẩm chéo.
Vốn là loại cây quen thuộc với người dân vùng núi Tây Bắc, khế rừng chủ yếu mọc hoang trong tự nhiên hoặc được trồng quanh nhà để làm hàng rào, cây cảnh. Khác với nhiều loại trái cây phải chờ chín mới có thể thưởng thức, khế rừng được hái và sử dụng ngay từ khi còn non xanh.
Khế rừng có vị chua gắt, xen chút chát nhưng lại được nhiều người săn tìm mỗi khi vào mùa. Ảnh: Kiến thức & Đầu tư
Quả có hình thuôn dài khoảng 5-7cm, lớp vỏ xanh xù xì, hơi ráp, khiến nhiều người liên tưởng đến hình dáng của quả mướp đắng. Khi cầm trên tay, quả khá chắc thịt, phần vỏ dày và chứa rất nhiều nhựa.
Chính vì đặc điểm này, khế rừng đòi hỏi cách sơ chế khá tỉ mỉ. Khi cắt, phần nhựa trắng đục như sữa sẽ tiết ra rất nhiều. Người dân thường phải để quả chảy hết nhựa rồi mới rửa sạch và đem thái lát mỏng.
Về hương vị, đây chắc chắn không phải thức quà dành cho những người hảo ngọt. Khế rừng mang vị chua rõ rệt, thậm chí chua gắt đến khé cổ, xen lẫn vị chát đặc trưng. Thế nhưng, chính sự mạnh mẽ đầy hoang dã ấy lại biến loại quả này thành món ăn vặt gây nghiện.
Cách thưởng thức khế rừng phổ biến và trọn vẹn nhất là ăn kèm với củ đậu. Sự mọng nước, giòn ngọt của củ đậu sẽ trung hòa hoàn hảo cái chua chát của khế. Chấm thêm chút chẩm chéo – loại gia vị đặc trưng của người Thái được giã từ ớt, muối và các loại rau thơm – món ăn mang đến sự bùng nổ đủ vị chua, cay, mặn, chát và để lại chút hậu ngọt êm ái nơi đầu lưỡi. Tùy khẩu vị, thực khách có thể ăn chung với me chua, táo mèo, rau sống hoặc đem trộn cùng tỏi, ớt, rau thơm thành một món gỏi mộc mạc để ăn chơi hay dùng kèm với cơm.
Ảnh: Thời báo Văn học Nghệ thuật
Sức hút của khế rừng không chỉ nằm ở hương vị lạ mà còn đến từ sự khan hiếm. Việc thu hái trong rừng tốn nhiều thời gian, sản lượng lại phụ thuộc vào thời tiết và mùa vụ nên không phải lúc nào thị trường cũng có sẵn.
Tại Sơn La hay trên các chợ mạng, khế rừng thường được sơ chế, thái lát và đóng hộp bán thành các combo ăn vặt tiện lợi kèm đồ chấm. Tùy thời điểm, một chùm 5 quả có giá khoảng 20.000-30.000 đồng, tương đương gần 80.000 đồng/kg.
Hiện nay, bên cạnh việc thu hái tự nhiên, một số hộ dân vùng cao cũng đã ươm giống khế rừng từ hạt. Cây ưa sáng, cần đất thoát nước tốt, thường được tận dụng trồng quanh nhà để làm bờ rào, vừa giữ được giống cây bản địa vừa mang lại thứ thức quà dân dã mang đậm hơi thở của núi rừng Tây Bắc.
