Theo đó, phương tiện này bị ghi nhận 99 hành vi vi phạm với tổng số tiền phạt lên tới 474,6 triệu đồng. Đáng chú ý, chiếc xe vi phạm mang nhãn hiệu Matiz – dòng xe giá rẻ thịnh hành 20 năm trước – hiện chỉ có giá trị khoảng 30 triệu đồng trên thị trường. Sự chênh lệch quá lớn này khiến dư luận đặt câu hỏi: Liệu chủ xe có thể bỏ lại phương tiện để trốn tránh nghĩa vụ nộp phạt?
Không có cơ chế thay thế tiền phạt bằng phương tiện
Trao đổi về vấn đề này trên báo Tiền phong, luật sư Dương Lê Ước An (Công ty Luật Đại An Phát) khẳng định hoàn toàn không có cơ chế "bỏ xe tránh được nghĩa vụ nộp phạt". Theo luật sư, chiếc xe chỉ là phương tiện liên quan đến hành vi vi phạm, trong khi nghĩa vụ chấp hành quyết định xử phạt thuộc về cá nhân. Do đó, giá trị phương tiện không phải là giới hạn trách nhiệm tài chính của người bị xử phạt.
Pháp luật không quy định việc người vi phạm được quyền lựa chọn giao nộp hoặc từ bỏ phương tiện để thay thế tiền phạt. Ngay cả trong trường hợp chiếc xe bị hư hỏng, không còn sử dụng được hay bị tịch thu, người vi phạm vẫn phải hoàn thành nghĩa vụ tài chính phát sinh. Suy nghĩ "xe chỉ đáng 30 triệu đồng, cứ bỏ xe để khỏi đóng gần 500 triệu đồng" là hoàn toàn không có cơ sở.
Về khả năng chia nhỏ số tiền phạt để nộp nhiều lần, luật sư An cho biết pháp luật có quy định các cơ chế như hoãn thi hành, giảm, miễn hoặc nộp phạt thành nhiều đợt. Tuy nhiên, đây là những cơ chế đi kèm điều kiện khắt khe, phụ thuộc vào hoàn cảnh thực tế, hồ sơ chứng minh và quyết định của cơ quan có thẩm quyền, hoàn toàn không phải là quyền lựa chọn tùy ý của người vi phạm.
Lực lượng chức năng làm việc với chủ xe 29A-647.21. Ảnh: Tiền phong
Trách nhiệm khi chậm nộp phạt và các biện pháp cưỡng chế
Đồng tình với quan điểm trên, trả lời trên VietNamnet, Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường (Đoàn Luật sư TP.Hà Nội) đánh giá sự việc lần này là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của hệ thống camera AI trong quản lý giao thông, giúp phát hiện và truy vết triệt để các vi phạm kéo dài.
Theo Điều 73 Luật Xử lý vi phạm hành chính, người vi phạm có thời hạn 10 ngày để nộp phạt kể từ ngày nhận quyết định. Nếu quá hạn, người chậm nộp sẽ phải chịu thêm khoản tiền tương đương 0,05% trên tổng số tiền phạt chưa nộp cho mỗi ngày trễ hạn. Tạm tính với số tiền phạt 474,6 triệu đồng, mỗi ngày chậm trễ sẽ phát sinh khoảng 240.000 đồng, tương đương hơn 7 triệu đồng mỗi tháng. Như vậy, việc trì hoãn không giúp giảm gánh nặng tài chính mà chỉ khiến khoản tiền phải nộp tiếp tục tăng lên theo thời gian.
Trong trường hợp người bị xử phạt kiên quyết không tự nguyện chấp hành, cơ quan chức năng sẽ áp dụng các biện pháp cưỡng chế theo Điều 78 của Luật này. Các biện pháp được áp dụng bao gồm khấu trừ một phần lương, thu nhập, khấu trừ tiền từ tài khoản ngân hàng của người vi phạm, hoặc kê biên tài sản có giá trị tương ứng để bán đấu giá.
Đặc biệt, nếu người vi phạm cố tình tẩu tán tài sản, cơ quan chức năng hoàn toàn có quyền áp dụng biện pháp thu tiền, tài sản do tổ chức hoặc cá nhân khác đang nắm giữ để đảm bảo thu hồi đủ số tiền nộp vào ngân sách Nhà nước.
