Theo báo Dân Việt, Ths.BS Tạ Việt Cường, Phó giám đốc Trung tâm Khám và Điều trị, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội cho hay, thông tin các món ăn sáng quen thuộc như xôi, bún, phở đây gây tích mỡ, rối loạn nội tiết là những thông tin không có bằng chứng.
“Nếu nói như vậy phải có dữ liệu ví dụ xét nghiệm đường huyết trước và sau ăn để chứng minh tăng hay không”, bác sĩ Cường cho hay.
Xôi được làm từ gạo nếp – loại ngũ cốc có chỉ số đường huyết ($GI$) cực cao (thường trên 85).
Theo bác sĩ Cường, kết luận về sức khỏe cần dựa trên bằng chứng, không phải cảm quan hay lan truyền. Về mặt sinh học, một số loại thực phẩm tinh chế và có chỉ số đường huyết (GI) cao khi tiêu thụ có thể làm đường huyết và insulin tăng nhanh hơn so với thực phẩm GI thấp.
Một số tài liệu chuyên môn ghi nhận xôi (gạo nếp) thuộc nhóm có GI cao. Tương tự, bún, phở, miến là các dạng tinh bột tinh chế; tùy loại và cách nấu, GI có thể dao động từ trung bình đến cao và mỳ tôm cũng như vậy. Tuy nhiên, việc khẳng định một cách đơn lẻ là “ăn xôi, bún,mì gây tăng đường huyết và rối loạn nội tiết” là vội vàng; cần dữ liệu định lượng (ví dụ đo đường huyết trước và sau ăn, theo dõi lâu dài) để kết luận.
Trong khi đó, PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng, Viện Dinh dưỡng Quốc gia cũng nhấn mạnh, xôi, bún, mì gói là thực phẩm giàu tinh bột, cung cấp năng lượng. Tuy nhiên, không thể quy chụp đổ lỗi tất cả do các món ăn đó, vấn đề còn nằm ở số lượng và cách ăn.
Trong dinh dưỡng, việc ăn chế độ mất cân đối, không đủ về lượng và chất sẽ gây ra dư thừa năng lượng và tích lũy mỡ. Bữa sáng khởi động quá trình trao đổi chất, cung cấp năng lượng cho cơ thể và não bộ hoạt động hiệu quả suốt ngày. Sau giấc ngủ dài, đường huyết trong cơ thể giảm, bữa sáng giúp bổ sung nhiên liệu cần thiết. Nếu bỏ qua, bạn dễ mệt mỏi, mất tập trung và có xu hướng ăn quá nhiều vào buổi chiều hoặc tối, gây tăng cân và rối loạn chuyển hóa.
Chuyên gia cho rằng, không cần hoảng sợ nếu ăn hợp lý. Chú trọng khẩu phần, ăn cân đối tinh bột và bổ sung đạm - rau - chất xơ để làm chậm hấp thu đường.
Bữa sáng lý tưởng nên như thế nào?
Một bữa sáng lành mạnh nên có đủ các nhóm chất:
Tinh bột phức: gạo lứt, bánh mì nguyên cám, bún/phở với lượng vừa phải
Protein: trứng, thịt nạc, cá, đậu phụ
Chất xơ: rau xanh, trái cây
Chất béo tốt: từ cá, các loại hạt
Nếu ăn phở hoặc bún, có thể giảm lượng bánh, tăng thịt nạc và rau để cân bằng dinh dưỡng.
Bún, Phở, có thành phần chính là tinh bột gạo đã qua tinh chế.
Vai trò của lối sống trong kiểm soát tích mỡ và nội tiết
Không chỉ bữa sáng, lối sống tổng thể mới là yếu tố quyết định việc tích mỡ và rối loạn nội tiết. Ngủ không đủ giấc, stress kéo dài, ít vận động, ăn uống thất thường đều ảnh hưởng đến hormone và chuyển hóa.
Việc duy trì vận động đều đặn, ngủ đủ giấc và ăn uống cân đối trong cả ngày quan trọng hơn việc chỉ tập trung vào một bữa ăn.
