Trường đại học đua nhau mở ngành học mới
Một trong những điểm nổi bật nhất của mùa tuyển sinh 2026 là các trường đại học đua nhau mở ngành học mới. Việc mở ngành không chỉ dừng lại ở lĩnh vực truyền thống mà xu hướng mở chéo ngành ngày càng rõ nét như trường kinh tế dạy công nghệ, trường công nghệ mở ngành y…
Điều này phản ánh rõ xu hướng đa dạng, đa ngành, đa lĩnh vực trong đào tạo, phù hợp với nhu cầu nghề nghiệp hiện đại và chuyển đổi số.
Cụ thể, theo báo Dân trí, Trường Đại học Ngoại thương dự kiến mở mới 10 ngành đào tạo, phát triển 3 ngành đào tạo từ các chương trình hiện có và mở thêm 1 chương trình đào tạo mới thuộc ngành đã có với tổng chỉ tiêu 370.
Đặc biệt, ở lĩnh vực công nghệ trường mở mới các ngành như Trí tuệ nhân tạo, Khoa học dữ liệu, Kinh tế số, Công nghệ tài chính…
Bên cạnh đó, nhóm các ngành đào tạo trọng tâm về quản trị - vận hành - chuỗi giá trị toàn cầu cũng được mở mới như ngành Logistics và quản lý chuỗi cung ứng, Quản lý công nghiệp…
Một trong những điểm nổi bật nhất của mùa tuyển sinh 2026 là các trường đại học đua nhau mở ngành học mới.
Trong khi đó, Đại học Cần Thơ dự kiến mở thêm 7 ngành, chuyên ngành mới từ năm 2026 gồm Công nghệ tài chính; Khoa học dữ liệu; chuyên ngành Thiết kế vi mạch bán dẫn; Kỹ thuật cơ khí; chuyên ngành Đường sắt tốc độ cao (thuộc ngành Kỹ thuật xây dựng công trình giao thông); Quản lý xây dựng; Bảo vệ thực vật.
Với chỉ tiêu khoảng 10.000, năm 2026, Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) có kế hoạch mở 3 ngành mới, gồm An ninh mạng và 2 ngành thuộc lĩnh vực khoa học sức khỏe là Y khoa, Y học cổ truyền, nâng tổng số ngành đào tạo lên 61.
Theo nhà trường, đây là nhóm ngành có sức hút lớn nhưng cũng đi kèm điều kiện đầu vào và yêu cầu đảm bảo chất lượng đào tạo khắt khe hơn so với nhiều ngành khác.
Theo thông tin tuyển sinh năm 2026 của Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TP.HCM, trường mở mới ngành An ninh mạng, nâng tổng số ngành đào tạo tại trường lên 38 ngành.
Bên cạnh các phương thức tuyển sinh gồm kết quả thi tốt nghiệp THPT 2026, xét tuyển học bạ THPT theo điểm tổ hợp 3 môn lớp 12, xét tuyển học bạ theo điểm trung bình cả năm lớp 12, xét kết quả thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP.HCM, năm nay Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TPHCM tổ chức kỳ thi V-SAT làm hai đợt.
Năm 2026, Học viện Hàng không Việt Nam dự kiến tăng chỉ tiêu tuyển sinh đại học chính quy lên 6.830 cùng với việc mở thêm 5 ngành đào tạo mới. Cụ thể, 5 ngành mới mở gồm Kinh tế số, Công nghệ tài chính, Kiến trúc cảnh quan, Ngôn ngữ Trung Quốc và ngôn ngữ Hàn Quốc.
Theo đại diện Học viện, việc mở mới các ngành học trên nằm trong chiến lược đổi mới chương trình đào tạo, hướng tới đa dạng hóa ngành nghề theo chuẩn quốc tế, đáp ứng nhu cầu nhân lực chất lượng cao trong bối cảnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và hội nhập kinh tế sâu rộng.
Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM cũng đưa nhiều ngành mới vào đào tạo từ năm nay như Ngôn ngữ Trung Quốc, Công nghệ bảo hiểm, Quản trị khách sạn - nhà hàng và dịch vụ ăn uống.
Việc mở ngành không chỉ dừng lại ở lĩnh vực truyền thống mà xu hướng mở chéo ngành ngày càng rõ nét như trường kinh tế dạy công nghệ, trường công nghệ mở ngành y… Ảnh minh họa
Năm 2026, Trường Đại học Thương mại dự kiến tuyển sinh 51 chương trình đào tạo chính quy với 5.800 chỉ tiêu. Trong đó trường dự kiến mở 6 chuyên ngành mới, nổi bật nhất là Khoa học máy tính thuộc chương trình đào tạo chuẩn.
Trường Đại học Mở Hà Nội dự kiến mở ngành Kỹ thuật máy tính, kết hợp kiến thức điện tử và khoa học máy tính nhằm đào tạo nguồn nhân lực thiết kế, phát triển và vận hành các hệ thống thông minh.
Đại học Kinh tế Quốc dân cho biết đang xây dựng kế hoạch mở thêm một số ngành và chương trình đào tạo mới theo hướng liên ngành nhằm đáp ứng yêu cầu nhân lực trong thời đại số, trong khi tổng chỉ tiêu tuyển sinh toàn trường dự kiến vẫn được giữ ổn định.
Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông cũng dự kiến bổ sung thêm một số ngành đào tạo mới, mở rộng lĩnh vực đào tạo ngoài các ngành công nghệ thông tin truyền thống.
Cần tính toán phương án "dài hơi"
Luật Giáo dục đại học năm 2025 cho phép các trường được tự chủ mở ngành. Trong đó cũng quy định rõ về điều kiện, tiêu chuẩn. Các chương trình phải nằm trong danh mục ngành đào tạo được Bộ GD&ĐT ban hành.
Việc mở ngành phải căn cứ vào nhu cầu nguồn nhân lực của thị trường; nội lực của nhà trường (hệ thống giáo viên, cơ sở vật chất, chương trình đào tạo); sự chấp nhận của xã hội...
Trao đổi trên Tạp chí Tri thức về vấn đề trên, ThS Phạm Thái Sơn, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông, Đại học Công thương TP.HCM, nhận định nếu đáp ứng được các yêu cầu của Bộ GD&ĐT, các trường đại học có thế mạnh về công nghệ mở ngành y, hay trường có thế mạnh kinh tế, xã hội mở ngành công nghệ, kỹ thuật là điều đương nhiên.
Hơn nữa, việc đại học phát triển theo hướng đa ngành, đa lĩnh vực là quy luật tất yếu. Điều này giúp tạo sự cạnh tranh, thúc đẩy các trường nâng cao chất lượng để thu hút người học. Mặt khác, về phía người học, các em có nhiều sự lựa chọn ngành nghề hơn.
Bên cạnh đó, ông Phạm Thái Sơn nhìn nhận, các trường đại học mở ngành mới dựa trên thế mạnh sẵn có. Ví dụ, các ngành công nghệ ở trường kinh tế có sự giao thoa, liên ngành giữa các lĩnh vực khoa học máy tính, công nghệ, khoa học dữ liệu, kinh tế và kinh doanh.
Song, dù là xu thế tất yếu, ông Sơn nhìn nhận các trường cần tính toán phương án "dài hơi", tức phải kiểm soát chất lượng khi mở ngành mới. Theo đó, các trường cần có sự chuẩn bị chu đáo về đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất và nhất là chương trình đào tạo, đảm bảo đầu ra.
Học sinh Trường THPT Gia Định, TP.HCM trong một chương trình tư vấn tuyển sinh. Ảnh: Dân trí
Đồng quan điểm, một chuyên gia giáo dục khác cho rằng các trường không thể mở ngành theo phong trào, tuyển sinh ồ ạt nhưng chương trình đào tạo lại không chuẩn bị kỹ.
Cần thiết phải có sự tính toán, khảo sát, điều tra nhất định để đảm bảo chất lượng đầu ra. Về phía cơ quan quản lý Nhà nước, Bộ GD&ĐT cần rõ ràng, nghiêm khắc và kiểm soát chặt chẽ việc này.
Lưu ý khi lựa chọn ngành học
Chia sẻ với thí sinh trước những băn khoăn khi lựa chọn các ngành học mới, báo Dân Việt dẫn lời PGS.TS Nguyễn Phú Khánh, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Phenikaa, cho rằng việc mở ngành đào tạo mới luôn được các cơ sở giáo dục cân nhắc kỹ lưỡng trên cơ sở cơ chế quản lý của Nhà nước, đặc thù từng ngành và điều kiện của mỗi trường.
Theo PGS Nguyễn Phú Khánh, các chương trình đào tạo mới thường được hoàn thiện trong vòng 1–2 năm, song lại có lợi thế lớn là khả năng cập nhật liên tục những tri thức, công nghệ tiên tiến nhất. Những nội dung hiện đại, phù hợp với thực tiễn và nhu cầu xã hội được tích hợp ngay từ đầu vào giáo trình, tạo điều kiện cho sinh viên tiếp cận sớm với xu hướng mới.
“Khi lựa chọn ngành nghề, phụ huynh và thí sinh cần có tầm nhìn dài hạn. Nếu thực sự yêu thích và có năng lực phù hợp với một ngành học mới, các em hoàn toàn có thể mạnh dạn lựa chọn và trở thành những người tiên phong trong lĩnh vực đó”, PGS.TS Nguyễn Phú Khánh nhấn mạnh.
