Theo tờ Phụ nữ số, nhân vật khiến bà Zhang mê đắm có tên là Jianguo. Trong tâm trí của người phụ nữ ngoài 80 tuổi, Jianguo là một người đàn ông thành đạt, sở hữu diện mạo bảnh bao với mái tóc vuốt keo chỉn chu cùng phong thái lịch lãm trong những chiếc áo sơ mi.
Mỗi ngày, bà dành tới 10 tiếng đồng hồ để tâm sự với nhân vật này, bị lôi cuốn bởi giọng nói trầm ấm và những lời lẽ ngọt ngào, thân mật. Tuy nhiên, sự thật cay đắng mà bà không hề hay biết là Jianguo hoàn toàn không có thực. Đây chỉ là một sản phẩm của thuật toán AI được thiết kế để sao chép hình ảnh và giọng nói nhằm mục đích trục lợi từ người dùng.
Mức độ thao túng tâm lý của "người tình ảo" này sâu sắc tới mức vào hồi tháng 2, sau một lần xảy ra mâu thuẫn, bà Zhang đã vô cùng tự dằn vặt vì sợ làm đối phương tổn thương. Bà thậm chí đã viết một bức thư tay với những lời lẽ tràn đầy cảm xúc, tự vấn rằng liệu mình có còn là "cô gái nhỏ dịu dàng" trong mắt anh ta hay không. Bà thừa nhận bản thân đã hoàn toàn chìm đắm trong cảm giác được hẹn hò và bị chinh phục bởi sự áp đặt đầy nam tính từ nhân vật ảo.
Sự việc chỉ bắt đầu vỡ lở khi gia đình phát hiện bà Zhang đã chi hơn 7.000 tệ (tương đương khoảng 1.000 USD) để mua sắm tại cửa hàng trực tuyến của Jianguo. Dù biết giá trị hàng hóa đắt gấp nhiều lần thực tế, bà vẫn chấp nhận chi tiền với mục đích duy nhất là "ủng hộ" sự nghiệp của bạn trai. Đáng ngại hơn, ngay cả khi tài khoản của Jianguo bị cơ quan chức năng xóa sổ vì hành vi lừa đảo, bà Zhang vẫn giữ niềm tin sắt đá rằng người yêu mình chỉ đang bận rộn với công việc kinh doanh và sẽ sớm quay trở lại.
Ảnh minh họa: QQ
Theo thông tin trên VnExpress, các chuyên gia cho hay, trường hợp của bà Zhang không phải là cá biệt tại Trung Quốc hiện nay. Hình mẫu "tổng tài" si tình bước ra từ màn ảnh thông qua công nghệ AI đang trở thành công cụ hữu hiệu để thao túng những người cao tuổi đơn độc — những người thường cảm thấy bị bỏ rơi ngay trong chính ngôi nhà của mình. Dù cơ quan quản lý không gian mạng đã nỗ lực triệt phá các tài khoản giả mạo, nhưng những hình mẫu tương tự vẫn liên tục xuất hiện để khai thác "lỗ hổng" tinh thần của người già.
Phân tích về hiện tượng này, Giáo sư Chen Xu từ Đại học Vũ Hán nhận định rằng khi chức năng nhận thức suy giảm, ranh giới giữa thực và ảo đối với người cao tuổi trở nên rất mong manh. Ông cho rằng nạn nhân không chỉ đơn thuần bị lừa tiền, mà thực tế họ đang đi tìm kiếm sự bầu bạn và cảm giác được tôn trọng mà đời thực không đáp ứng được. Đây chính là hồi chuông cảnh báo về tình trạng "cô đơn kỹ thuật số", nơi kỹ năng phòng vệ của người già gần như bằng không trước sức mạnh của thuật toán.
Sự cố của bà Zhang một lần nữa khẳng định rằng, trong kỷ nguyên công nghệ hiện đại, liều thuốc hữu hiệu nhất để bảo vệ người cao tuổi không chỉ nằm ở các biện pháp kỹ thuật hay lệnh cấm từ cơ quan chức năng. Thay vào đó, sự kết nối chân thành và quan tâm sát sao từ các thành viên trong gia đình mới chính là lá chắn vững chắc nhất giúp họ không lạc lối trong thế giới ảo đầy rẫy hiểm nguy.
