Cuộc mưu sinh lúc nửa đêm
Vốn được đặt cho cái tên mỹ miều, gợi cảm “vũ nữ chân dài”, khô nhái từ lâu đã trở thành đặc sản được nhiều người tiêu dùng và du khách tìm mua khi đến với mảnh đất An Giang.
Theo người dân địa phương, khô nhái vốn là món ăn dân dã của người Campuchia sau đó được người dân ở An Giang học hỏi, biến tấu lại cho hợp khẩu vị người Việt. Lâu dần, khô nhái trở thành đồ nhắm khoái khẩu của nhiều người, thấy thế bà con địa phương chỉ nhau cách làm khô và hình thành làng nghề truyền thống như hiện tại, tính đến nay cũng đã hơn chục năm.
Nhờ khéo tay lại chế biến tinh tế nên không bao lâu, khô nhái ở vùng này trở thành món ngon nổi tiếng ở miền Tây. Nhất là vào dịp Tết, khô nhái thường xuyên ở trong tình trạng "cháy hàng".
Trong những ngày cận Tết Nguyên đán, nhu cầu đặt hàng tăng cao nên bà con chuyên làm khô nhái ở xã An Cư (xã Vĩnh Trung cũ) đang tất bật sản xuất khô nhái để đáp ứng nhu cầu của khách hàng trên cả nước.
Anh Võ Bé Hoàng là "thợ săn" nhái có nhiều năm kinh nghiệm. (Ảnh: VietNamNet).
Theo VietNamNet, những ngày này, khi trời vừa nhá nhem tối, con đường vào xóm khô nhái ở xã An Cư lại bắt đầu sôi động. Tiếng xe máy, tiếng những người "thợ săn" nhái gọi nhau í ới, họ mang theo đèn pin, vợt tre, túi lưới rồi điều khiển xe máy di chuyển về vùng ruộng cách nhà gần 70km.
Khoảng 19h, khi bóng tối phủ kín cánh đồng vừa cày ải, những "thợ săn" tản ra, mỗi người một hướng. Khi thấy nhái, người thợ nhanh tay chụp xuống, con nhái chui vào hom, phía sau là túi lưới, không thể thoát ra.
Theo những người "thợ săn" nhái, công việc này đòi hỏi sự nhanh nhẹn, tinh mắt và cả sức bền, bởi người săn phải lội ruộng suốt nhiều giờ trong đêm lạnh.
Có gần chục năm kinh nghiệm soi nhái, anh Võ Bé Hoàng (49 tuổi, ngụ ấp Vĩnh Lập, xã An Cư), chia sẻ: “Mùa này nhái ít hơn trước, nhưng bù lại giá cao”. Nếu vào chính vụ, giá nhái dao động khoảng 45.000-50.000 đồng/kg, thì hiện nay đã tăng lên 60.000-70.000 đồng/kg. Trung bình mỗi đêm, anh Hoàng bắt được 3-4kg nhái, còn mùa cao điểm có thể lên đến 10kg.
Nhái tươi sau khi thu mua được chuyển ngay về các cơ sở chế biến khô trong đêm hoặc rạng sáng. Theo những người làm khô nhái lâu nắm, khâu đầu tiên và quan trọng nhất là giữ nhái luôn tươi và sạch. Bởi, nếu làm không sạch lúc phơi khô sẽ có mùi khó chịu, ảnh hưởng đến hương vị của khô nhái.
Muốn cho khô nhái đạt chất lượng cao thì phải ướp nhái với gia vị đơn giản muối hoặc nước mắm, tiêu, ớt, đường... cho thấm đều trước khi đem phơi hoàn toàn bằng nắng tự nhiên.Thông thường, khô nhái phơi dưới ánh nắng khoảng 8 – 9 tiếng là có thể xuất xưởng.
Trung bình, 10kg nhái tươi chỉ cho ra khoảng 1,7-1,8kg khô thành phẩm. Nhái khô đạt tiêu chuẩn là có màu sắc vàng óng, mùi thơm.
Khô nhái hay còn được gọi với cái tên mỹ miều "vũ nữ chân dài" là đặc sản nổi tiếng ở An Giang. (Ảnh: Trí thức và Cuộc sống).
Giá khô nhái đang ở mức cao nhất
Khô nhái được làm quanh năm, nhưng mùa cao điểm nhất là từ tháng 5 đến tháng 10 - thời điểm mùa mưa, nhái sinh sôi nhiều. Tuy nhiên, vài năm trở lại đây, nguồn nhái tự nhiên ngày càng khan hiếm, khiến sản lượng khô giảm mạnh. Cũng vì vậy, giá bán không hề rẻ, dao động từ 350.000-600.000 đồng/kg, tùy loại và thời điểm.
“Hiện, khách đã đặt hơn 200kg nhái khô. Nhái khô làm ra không đủ bán, dự kiến giáp tết Nguyên đán, giá có thể lên đến 700.000 đồng/kg - mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây”, chị Lại Thị Diễm (48 tuổi) - chủ cơ sở khô nhái Bảy Hoàng cho biết trên VietNamNet.
Chia sẻ với Tri thức và Cuộc sống, chị Thanh (ở An Giang) cho biết, trước đây khô nhái chỉ là món ăn dân dã của những người miền sông nước. Dần dần, nhiều người yêu thích nên đặt mua về ăn hoặc biếu, khô nhái có mặt nhiều hơn ở các nhà hàng, quán nhậu.
"Thông thường, nhà tôi sẽ thu mua nhái của bà con chuyên đi "săn" rồi về sơ chế, làm khô nhái để bán ra thị trường. Khô nhái bán rải rác trong năm nhưng sẽ tập trung hàng cho dịp Tết vì lúc đó nhiều người đặt mua và giá cả cũng cao hơn. Những ngày Tết, khô nhái chiên có thể làm thành món nhậu lai rai cho cánh mày râu", chị Thanh chia sẻ.
Khô nhái chế biến rất dễ. Có thể chiên giòn, chiên bơ tỏi, chiên mắm, nướng than hoa rồi chấm tương ớt. Khi ăn có vị ngọt ngọt, cay cay, mặn mặn, béo béo, giòn giòn rất riêng. Vì thế khô nhái được đặt mua rất nhiều để làm món “lai rai” hấp dẫn không chỉ cho cánh đàn ông mà còn cho cả chị em phụ nữ dịp Tết nguyên đán này.
Theo người dân địa phương, gọi khô nhái là “vũ nữ chân dài” là bởi hình dáng của những con nhái sau khi sơ chế và phơi khô có phần chân dài thẳng tắp, khiến nhiều người liên tưởng đến các vũ nữ đang tạo dáng.
