Theo Military Watch, lô tiêm kích Su-57 thế hệ thứ năm mới nhất vừa được bàn giao cho Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga đã được đưa vào biên chế với “cấu hình kỹ thuật mới”, trong đó có nhiều thay đổi đối với hệ thống trên máy bay và tổ hợp vũ khí.
Thông tin này được Tập đoàn Hàng không Thống nhất (UAC) công bố ngày 24/9, cho thấy Su-57 tiếp tục được nâng cấp đáng kể sau khi bước vào giai đoạn sản xuất hàng loạt. Theo UAC, dòng tiêm kích này đã trải qua một “sự tiến hóa vượt bậc” kể từ khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát năm 2022. Một phần quá trình hiện đại hóa được thực hiện dựa trên “kinh nghiệm phong phú” thu được trong quá trình sử dụng máy bay cho các nhiệm vụ chiến đấu.
Tiêm kích Su-57. Ảnh: Military Watch Magazine
Phát biểu tại lễ bàn giao, một phi công Su-57 thuộc Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga đánh giá máy bay đã thể hiện tốt trong khuôn khổ “chiến dịch quân sự đặc biệt”. Theo ông, cấu hình kỹ thuật mới sẽ mở rộng phạm vi nhiệm vụ mà Su-57 có thể đảm nhiệm. Các năng lực được tích hợp vào hệ thống vũ khí cũng cho phép máy bay sử dụng những mẫu vũ khí hàng không mới.
Theo kế hoạch, Su-57 sẽ tiếp tục được nâng cấp theo từng giai đoạn để hướng tới tiêu chuẩn Su-57M1, trong đó có việc tích hợp động cơ thế hệ mới.
Liên tục được nâng cấp sau khi đưa vào biên chế
Su-57 đã trải qua quá trình cải tiến liên tục kể từ khi chiếc máy bay sản xuất đầu tiên được đưa vào hoạt động năm 2020. Thay vì duy trì một cấu hình cố định, Nga từng bước bổ sung các hệ thống điện tử hàng không, thiết bị phòng thủ, vũ khí và nhiều trang bị khác cho những máy bay xuất xưởng tại Nhà máy Sản xuất Máy bay Komsomolsk-on-Amur.
Một trong những thay đổi đáng chú ý trên các Su-57 đời mới nằm ở kiến trúc cảm biến và hệ thống phòng thủ. Những máy bay đầu tiên được trang bị hệ thống cảnh báo tiếp cận tên lửa 101KS-U. Trong khi đó, các phiên bản sản xuất gần đây được phát hiện có thiết kế khe cảm biến thay đổi, được một số nhà phân tích cho rằng có thể tích hợp thêm năng lực cảm biến.
Các máy bay mới cũng xuất hiện thêm những lỗ thông hơi hoặc cửa cảm biến quanh thân, trong đó có các thành phần được cho là liên quan tới chức năng cảnh báo và phòng thủ tên lửa. Những thay đổi này có ý nghĩa đối với một tiêm kích tàng hình, bởi khả năng phát hiện mối đe dọa một cách thụ động có thể giúp máy bay hạn chế phát xạ điện từ, đồng thời nâng cao khả năng nhận biết tình huống.
Tuy nhiên, các thông số cụ thể của hệ thống mới vẫn được giữ bí mật. Hình ảnh bên ngoài chỉ cho thấy phần cứng đã được thay đổi, nhưng không thể xác định chính xác phạm vi phát hiện, khả năng xử lý dữ liệu, mức độ chống chế áp điện tử hay hiệu quả của hệ thống trước từng loại tên lửa.
Su-57 sẽ tiếp tục được nâng cấp theo từng giai đoạn để hướng tới tiêu chuẩn Su-57M1. Ảnh: Military Watch Magazine
Ngay từ khi được phát triển, Su-57 đã được thiết kế với mạng lưới cảm biến chủ động và thụ động trên nhiều vị trí, thay vì phụ thuộc vào một radar duy nhất hướng về phía trước. Hệ thống điện tử hàng không tích hợp đa chức năng Sh121 bao gồm dòng radar N036 Byelka, kết hợp với các hệ thống quang điện tử và cảm biến phân tán.
Sự kết hợp này nhằm cung cấp cho phi công bức tranh toàn diện hơn về không gian tác chiến xung quanh máy bay so với mô hình dựa chủ yếu vào radar phía trước. Khả năng cảm biến thụ động đặc biệt có ý nghĩa trong các nhiệm vụ đối phó với mạng lưới phòng không hiện đại, trong đó có những hệ thống mà Su-57 được cho là đã phải đối mặt tại chiến trường Ukraine.
Buồng lái cũng được thay đổi
Một hướng cải tiến đáng chú ý khác là hệ thống buồng lái. Những chiếc Su-57 được trưng bày công khai trong năm 2025 cho thấy thiết kế khoang lái đã được điều chỉnh đáng kể, trong đó màn hình diện tích lớn được sử dụng để thay thế cấu hình trước đây với nhiều màn hình đa chức năng kích thước nhỏ hơn.
Sự thay đổi này phản ánh xu hướng chung trên các dòng tiêm kích hiện đại, khi dữ liệu từ nhiều cảm biến được tập hợp và hiển thị trên một giao diện thống nhất. Với một máy bay thế hệ thứ năm phải đồng thời xử lý lượng lớn thông tin từ radar, cảm biến hồng ngoại, hệ thống tác chiến điện tử, liên lạc và vũ khí, khả năng nhanh chóng phân tích, tổng hợp và ưu tiên dữ liệu có vai trò ngày càng quan trọng.
HUD (màn hình hiển thị thông tin trên kính chắn gió) cũng được quan sát thấy có những thay đổi trên các máy bay mới. Hệ thống này giúp cung cấp cho phi công các thông tin quan trọng về chuyến bay và mục tiêu ngay trong tầm nhìn, hạn chế việc phải liên tục nhìn xuống các màn hình trong buồng lái.
Những thay đổi trên cho thấy Su-57 đang được Nga phát triển theo hướng liên tục cập nhật cấu hình thay vì duy trì một tiêu chuẩn cố định. Các cải tiến tập trung vào cảm biến, hệ thống phòng thủ, giao diện buồng lái và khả năng tích hợp vũ khí, trong bối cảnh Nga tiếp tục khai thác kinh nghiệm thực tế để điều chỉnh dòng tiêm kích thế hệ thứ năm này.