Đặc điểm của hoa và quả cây đinh lăng trong tự nhiên
Cây đinh lăng thường ra hoa khi đã trồng từ 3–5 năm trở lên, hoa mọc thành chùm nhỏ, có màu trắng ngà hoặc hơi vàng nhạt, hình dáng mảnh, mùi thơm nhẹ, nở rộ vào khoảng mùa hè, sau đó kết thành quả nhỏ hình tròn hoặc hơi dẹt, khi chín có màu sẫm.
Trong tự nhiên, hoa và quả đinh lăng không phải lúc nào cũng được thu hái vì kích thước nhỏ, sản lượng ít và không phải cây nào cũng ra hoa đều mỗi năm.
Theo ghi chép của y học cổ truyền, hoa và quả đinh lăng chứa một số hoạt chất tương tự như lá và thân, tuy hàm lượng không cao bằng rễ nhưng vẫn có tính mát, vị hơi đắng nhẹ, phù hợp sử dụng trong những bài thuốc dân gian mang tính thanh nhiệt, hỗ trợ điều hòa cơ thể.
Chính vì ít được khai thác đại trà nên hoa và quả đinh lăng thường chỉ được sử dụng trong phạm vi gia đình, hoặc trong những bài thuốc truyền miệng của các thầy thuốc nam.
Hoa và quả đinh lăng tuy ít được nhắc đến nhưng vẫn có công dụng thanh nhiệt, hỗ trợ cơ thể nếu dùng đúng cách.
Công dụng của hoa đinh lăng đối với sức khỏe
Hoa đinh lăng theo kinh nghiệm dân gian thường được dùng dưới dạng phơi khô, hãm nước uống hoặc nấu nước tắm, với mục đích hỗ trợ thanh nhiệt, làm dịu cơ thể trong những ngày nắng nóng, khi cảm thấy mệt mỏi, bứt rứt, ăn uống kém.
Nhiều người cho rằng nước hoa đinh lăng giúp giải nhiệt nhẹ, hỗ trợ giấc ngủ và làm tinh thần thư thái hơn, đặc biệt phù hợp với người hay căng thẳng, làm việc trí óc nhiều.
Trong một số bài thuốc nam, hoa đinh lăng còn được kết hợp với các loại thảo dược khác như hoa cúc, lá vối, cam thảo để tạo thành nước uống giúp hỗ trợ tiêu hóa, giảm cảm giác đầy bụng, nóng trong, nhất là vào mùa hè.
Ngoài ra, việc dùng nước hoa đinh lăng tắm hoặc rửa ngoài da cũng được dân gian áp dụng nhằm giúp da sạch hơn, giảm cảm giác ngứa ngáy nhẹ do thời tiết oi bức.
Tuy nhiên, do hoa đinh lăng không phải là bộ phận chính được nghiên cứu chuyên sâu như rễ, nên việc sử dụng thường mang tính hỗ trợ, bồi bổ nhẹ, không nên xem là thuốc điều trị, đồng thời cần dùng với liều lượng vừa phải, tránh lạm dụng kéo dài.
Hoa và quả đinh lăng dùng tốt khi hiểu đúng, dùng vừa phải, không nên lạm dụng như thuốc chữa bệnh.
Quả đinh lăng có công dụng gì và cần lưu ý khi sử dụng
So với hoa, quả đinh lăng ít được sử dụng hơn và chủ yếu xuất hiện trong các kinh nghiệm dân gian truyền miệng. Một số tài liệu cho rằng quả đinh lăng có thể dùng phơi khô, sắc nước uống với lượng nhỏ nhằm hỗ trợ thanh lọc cơ thể, làm mát gan nhẹ, thường được dùng trong thời gian ngắn khi cơ thể có biểu hiện nóng trong, nổi mụn hoặc ăn uống khó tiêu.
Ngoài ra, trong dân gian còn có quan niệm rằng quả đinh lăng có thể giúp hỗ trợ lưu thông khí huyết, giảm mệt mỏi nhẹ, tuy nhiên công dụng này chưa phổ biến và cũng không được sử dụng rộng rãi như rễ hay lá.
Chính vì vậy, khi sử dụng quả đinh lăng, người dùng cần hết sức thận trọng, chỉ dùng với liều rất nhỏ, không dùng cho trẻ em, phụ nữ mang thai hoặc người có cơ địa nhạy cảm.
Điều quan trọng cần lưu ý là không nên tự ý sử dụng hoa và quả đinh lăng với mục đích chữa bệnh nặng, bởi đây không phải là bộ phận chính trong các bài thuốc chuẩn, việc dùng sai cách hoặc quá liều có thể gây phản tác dụng. Nếu có nhu cầu sử dụng thường xuyên hoặc kết hợp trong bài thuốc, người dùng nên tham khảo ý kiến của thầy thuốc nam hoặc người có chuyên môn để đảm bảo an toàn.
