Giảm thuế xăng, hạ giá điện: "Bảo đảm lợi ích giảm giá đến được người dân"

Nỗ lực của Chính phủ, giảm áp lực chi phí, ổn định đời sống và hỗ trợ tăng trưởng

Trước áp lực lạm phát từ giá năng lượng, nhiên liệu và chi phí đầu vào, Chính phủ triển khai các giải pháp tài khóa nhằm ổn định giá cả, giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp.

Ngày 31/10/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP quy định về thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0%, áp dụng từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027. Ngay sau đó, là Quyết định giảm giá bán lẻ điện bình quân 2% xuống còn 2.159,9037 đồng/kWh (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng), áp dụng từ ngày 1/11/2026.

Trao đổi với PV Đời sống và Pháp luật, ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga (Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách thành phố Hải Phòng) cho rằng, giá xăng giảm mạnh, cùng với việc đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0% và giảm 2% giá bán lẻ điện bình quân từ ngày 1/11, là những chuyển động tích cực, hỗ trợ thiết thực cho người dân và doanh nghiệp.

"Điều này cũng thể hiện nỗ lực của Chính phủ trong việc sử dụng các công cụ điều hành để giảm áp lực chi phí, ổn định đời sống và hỗ trợ tăng trưởng. Chính sách thuế đối với xăng được áp dụng đến hết ngày 31/3/2027, tạo thêm cơ sở để các chủ thể tính toán kế hoạch chi tiêu, kinh doanh", bà Nga nêu quan điểm.

Đối với người dân, bà Nga nhìn nhận, tác động trực tiếp là giảm tiền đi lại và chi phí sử dụng điện. "Khoản tiết kiệm của từng gia đình có thể chưa lớn, nhưng với người thu nhập thấp, công nhân, người làm dịch vụ giao hàng hay hộ kinh doanh nhỏ, đây là sự chia sẻ có ý nghĩa. Khi các khoản chi thiết yếu giảm, người dân có thêm điều kiện dành tiền cho thực phẩm, học hành, chăm sóc sức khỏe. Nếu chi phí đầu vào giảm tiếp tục được phản ánh vào giá hàng hóa, dịch vụ, lợi ích còn lan tỏa rộng hơn, góp phần bảo vệ sức mua và cải thiện đời sống", vị ĐBQH nhấn mạnh.

Đối với doanh nghiệp, điện và nhiên liệu là đầu vào của nhiều hoạt động sản xuất, kinh doanh. Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách thành phố Hải Phòng đánh giá, giảm chi phí năng lượng giúp doanh nghiệp giảm áp lực dòng tiền, có thêm dư địa giữ giá bán, duy trì việc làm và nâng cao khả năng cạnh tranh.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa, vốn có nguồn lực dự phòng hạn chế, sẽ được tiếp sức. Tuy nhiên, mức hưởng lợi khác nhau tùy cơ cấu chi phí; giảm giá xăng tác động trực tiếp hơn đến hoạt động sử dụng xăng, còn tác động đến vận tải hàng hóa cần xem cả diễn biến giá dầu.

Củng cố niềm tin thị trường

Ở tầm vĩ mô, bà Nga tin tưởng, những điều chỉnh này có thể đồng thời hỗ trợ sản xuất và tiêu dùng: doanh nghiệp bớt gánh nặng đầu vào, người dân tăng khả năng chi tiêu. Giá năng lượng hạ cũng góp phần giảm áp lực lạm phát, củng cố niềm tin thị trường. Đây là điều kiện thuận lợi để thúc đẩy tăng trưởng trong những tháng cuối năm và chuẩn bị cho năm tiếp theo, dù mức tác động thực tế còn phụ thuộc sức cầu và khả năng mở rộng sản xuất.

"Tôi cho rằng điều cần quan tâm lúc này là bảo đảm lợi ích giảm giá đến được người dân. Cần theo dõi việc điều chỉnh giá cước, giá hàng hóa phù hợp với mức giảm chi phí thực tế; công khai cách tính tiền điện theo biểu giá mới. Đồng thời, phải bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định và khuyến khích sử dụng tiết kiệm. Khi chi phí giảm đi cùng năng suất tăng, tác động hỗ trợ tăng trưởng mới bền vững", ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga nhấn mạnh.

Giảm thuế xăng, hạ giá điện ảnh hưởng đến nhiều mặt của đời sống kinh tế - xã hội, góp phần nâng cao đời sống nhân dân.

GS Đặng Đình Đào. Ảnh: Khánh Xuân-Nhật Lệ

Đánh giá tác động của việc giảm thuế xăng, hạ giá điện dưới góc nhìn của một chuyên gia kinh tế, GS Đặng Đình Đào - Nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Phát triển, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân đồng tình rằng, chính sách này sẽ ảnh hưởng đến nhiều mặt của đời sống kinh tế - xã hội, đặc biệt đối với người dân và doanh nghiệp - vì hiện nay áp lực về giá cả rất lớn. 

"Đây là một trong những nỗ lực rất lớn của Chính phủ nhằm giảm bớt khó khăn, áp lực cho người dân, doanh nghiệp và thúc đẩy tăng trưởng những tháng cuối năm, cũng là góp phần nâng cao đời sống nhân dân. Tuy nhiên, để chính sách tác động thực sự đến các mặt của sản xuất kinh doanh cũng như đời sống người dân thì quản lý Nhà nước cần tăng cường hơn nữa, làm sao nắm đầy đủ thông tin cung cầu hàng hóa thị trường, nhất là xăng dầu, để có những lần điều chỉnh giá cho phù hợp", GS.Đào nói.

Thêm nữa, ông Đào cho rằng, mỗi lần tăng hay giảm cần phân tích tác động đến ngân sách Nhà nước như thế nào. Dân lợi thì Nhà nước, doanh nghiệp cũng phải có lợi, tránh tình trạng doanh nghiệp lợi, người dân lợi nhưng Nhà nước lại thất thu hoặc ngược lại. 

"Khi các thông tin được minh bạch thì dù có tăng giá hay giảm giá, người dân cũng sẽ chấp nhận. Cần những giải pháp đồng bộ hơn nữa, tăng cường quản lý Nhà nước để câu chuyện tăng trưởng được bền vững hơn", ông Đào nói thêm.