Ghen tuông, tưởng như là gia vị không thể thiếu trong tình yêu – đôi khi lại trở thành mầm mống của bi kịch. Khi nỗi ghen vượt quá giới hạn lý trí, nó có thể biến thành hoang tưởng, khiến người trong cuộc sống trong nghi kỵ, dằn vặt và thậm chí dẫn tới những hành vi nguy hiểm cho cả bản thân lẫn người thân yêu.
Trong xã hội hiện đại, khi mạng xã hội và công nghệ trở thành "cánh tay nối dài" của sự kiểm soát, những biểu hiện của ghen tuông hoang tưởng càng có xu hướng gia tăng, nhưng lại dễ bị bỏ qua dưới lớp vỏ “yêu quá mà ghen”. Tuy nhiên, đằng sau đó có thể là một rối loạn tâm lý cần được nhận diện và can thiệp kịp thời.
Người đàn ông tên H, 37 tuổi được đưa đến khoa tâm thần, sau khi có biểu hiện loạn thần trở lại. Anh H từng được chẩn đoán rối loạn hoang tưởng dạng ghen tuông, đã ngưng điều trị gần một năm. Đợt phát bệnh này xảy ra khi anh phát hiện… vợ đổi ảnh đại diện Facebook.
“Tôi biết cô ấy có người khác. Chẳng ai tự nhiên bỏ ảnh gia đình để đăng ảnh selfie, trừ khi có mục đích”, bệnh nhân khẳng định trong trạng thái kích động.
Vợ đổi ảnh đại diện, chồng lập tức nghi ngoại tình. Ảnh minh họa/AI
Trước đó, người đàn ông này từng nhiều lần kiểm soát vợ quá mức: yêu cầu chia sẻ vị trí trực tuyến, kiểm tra điện thoại mỗi ngày, ép mở camera 24/7 để “giám sát trung thực”. Thậm chí, người này đã nhiều lần dùng bạo lực vì nghi ngờ vợ không chung thủy một cách thái quá.
Người vợ từng phải gắn camera ở bếp, phòng khách, thậm chí trong phòng ngủ dưới danh nghĩa “xây dựng lại lòng tin”.
“Đây không còn là ghen tuông thông thường. Đó là một dạng rối loạn tâm thần nguy hiểm, khiến đối tượng mất khả năng phân biệt thực ảo và không còn kiểm soát được hành vi”, Thạc sĩ tâm lý lâm sàng Hoàng Quốc Lân, Trung tâm chăm sóc sức khỏe tinh thần, Bệnh viện đa khoa Phương Đông chia sẻ.
Theo chuyên gia tâm lý, đối với bệnh nhân trên, các bác sĩ đã kết hợp giữa việc điều trị tại khoa Tâm thần, trị liệu cá nhân lẫn cặp đôi. “Sau 4 tháng, anh H đã biết cách kiểm soát hành vi kiểm tra, theo dõi, giảm dần mức độ nghi ngờ. Ngoài ra, vợ chồng thiết lập khung giao tiếp mới ‘báo tin vì tôn trọng không vì ép buộc”. Hiện đã duy trì được 8 tháng không tái phát hành vi bạo lực”, chuyên gia Lân cho hay.
Theo chuyên gia, ghen tuông hoang tưởng không đơn thuần là cảm xúc. Đây là một rối loạn tâm thần, trong đó người bệnh tin chắc bạn đời không chung thủy dù không có bất kỳ bằng chứng thực tế nào. Sự ám ảnh này kéo dài dẫn đến hành vi kiểm soát, theo dõi, đe dọa, và có thể leo thang thành bạo lực gia đình hoặc thảm kịch.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, ghen tuông bệnh lý là một trong những nguyên nhân hàng đầu của bạo lực thân mật trên toàn cầu. Còn British Journal of Psychiatry ghi nhận, gần 1/3 vụ giết bạn đời ở Anh có liên quan đến ghen tuông hoang tưởng. Trên thực tế, một nghiên cứu tại Mỹ cho thấy một người cha bị ám ảnh ghen tuông đã khiến gia đình tan vỡ, còn con gái 8 tuổi mắc rối loạn lo âu do sống trong môi trường căng thẳng triền miên.
Thạc sĩ Hoàng Quốc Lân khám cho bệnh nhân. Ảnh: NVCC
Theo chuyên gia tâm lý, người ghen tuông hoang tưởng thường không nhận ra vấn đề của mình, và càng yêu thì lại càng muốn kiểm soát, đó là một vòng luẩn quẩn. Từ đó trong hôn nhân sẽ nảy sinh ra căng thăng, mất căng bằng trong mối quan hệ vợ chồng, tình cảm suy giảm nhanh chóng.
Ngoài ra đối với con cái khi sống trong môi trường căng thẳng có thể bị rối loạn lo âu, rối loạn hành vi, hoặc hình thành niềm tin lệch lạc về tình yêu – kiểm soát.
“Ở góc độ xã hội, có thể dẫn đến tội phạm, nhất là các hành vi bạo lực gia đình, xâm hại thân thể, hoặc tự sát - sát hại”, chuyên gia Quốc Lân phân tích.
*Tên nhân vật đã được thay đổi!
