Chiều 18/10, thảo luận tổ về kinh tế - xã hội tại Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XVI, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải nêu nhiều đại biểu, trong đó có cả lãnh đạo địa phương đặt câu hỏi xã, phường có tiếp tục sáp nhập nữa không.
Địa phương chủ động đề xuất sáp nhập, chia tách trên cơ sở tình hình thực tế
Bộ trưởng Bộ Nội vụ cho hay, Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã họp và có kết luận về vấn đề này. Theo đó, giao các tỉnh, thành chủ động xem xét, quyết định việc đề xuất sắp xếp trên cơ sở tình hình thực tế.
Cụ thể, nếu tỉnh, thành thấy trường hợp xã, phường nhỏ quá, không bảo đảm không gian và dư địa phát triển, đồng thời 2-3 xã gần nhau có điều kiện kinh tế, xã hội, văn hóa tương đồng, đi lại tương đối thuận thì có thể xem xét đề xuất sáp nhập để quy hoạch, phát triển tốt hơn, theo báo Thanh Niên.
Theo đó, địa phương cần bàn bạc, thống nhất trong tập thể lãnh đạo, cơ quan liên quan, lấy ý kiến nhân dân đồng thuận và thực hiện quy trình trình Trung ương xem xét, quyết định.
Ngược lại, nếu trước đây đã nhập 3-4 xã lại mà thấy địa bàn quá rộng và quá trình hoạt động có vướng mắc, khó khăn, cần chia tách thì địa phương phải chủ động tính toán, đề xuất.
Bộ trưởng cho biết hiện có tỉnh còn chờ Trung ương chỉ đạo, có nơi thì nhìn ngó địa phương khác xem có thực hiện hay không. Ông lưu ý các địa phương nắm rõ chủ trương, chủ động căn cứ điều kiện thực tế để thực hiện quy định.
"Từng địa phương phải chủ động đề xuất căn cứ tình hình thực tế, theo nguyên tắc địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm, đồng thời thực hiện đúng quy trình, thẩm quyền", lãnh đạo Bộ Nội vụ nhấn mạnh.
Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải phát biểu tại tổ thảo luận chiều 18/10 (Ảnh: Hằng Nguyễn)/Dân Trí
Nghiên cứu mô hình xã, phường hạt nhân tiêu biểu
Cũng tại phiên thảo luận, Bộ trưởng Nguyễn Tiến Hải thông tin Bộ đang nghiên cứu để tham mưu Chính phủ, Bộ Chính trị chủ trương xây dựng mô hình đơn vị hành chính cấp xã mang tính hạt nhân tiêu biểu - mô hình này không làm thay đổi cấp hành chính.
Theo báo Thanh Niên, nói thêm về mô hình này, theo ông Hải, Trung ương quy định nguyên tắc, tiêu chí chung, còn việc lựa chọn xã, phường nào do địa phương quyết định, trên không áp đặt xuống. Theo nghiên cứu bước đầu, những xã, phường được chọn không nên có quy mô quá nhỏ và cần có điều kiện cơ bản tương đối tốt về hạ tầng, giao thông, thông tin liên lạc, cán bộ, chuyển đổi số...
"Quan trọng là xã, phường đó nằm ở vị trí tương đối trung tâm so với các xã, phường xung quanh để tập trung đầu tư hạ tầng, nhân lực, tổ chức quy hoạch có tính liên thông với các xã, phường lân cận. Khi xã, phường hạt nhân này phát triển sẽ kéo theo cả khu vực cùng đi lên", Bộ trưởng nói và cho hay tới đây sẽ báo cáo Chính phủ, Bộ Chính trị và khi có chính thức sẽ có hướng dẫn cho địa phương triển khai.
Về các khu kinh tế đặc biệt, lãnh đạo Bộ Nội vụ nói số lượng không nhiều, mô hình này vẫn ở cấp cơ sở, không nâng thêm cấp hành chính. Tuy nhiên, loại hình này sẽ tính toán về tổ chức bộ máy, cán bộ tương đối đặc biệt hơn các đơn vị hành chính cùng cấp.
Các khu kinh tế đặc biệt không nhất thiết tổ chức giống nhau. Quy mô, điều kiện kinh tế - xã hội mỗi nơi khác nhau thì cách tổ chức, phân cấp, phân quyền cũng phải khác nhau.
Hiện, Bộ Tài chính được giao nghiên cứu, xây dựng đề án, Bộ Nội vụ phối hợp tính toán các nội dung liên quan.
