Theo dự thảo, các quy định về tuyển sinh, tổ chức lớp chuyên theo khối chuyên và môn học, lựa chọn môn học chuyên sâu cùng việc triển khai dự án học tập liên môn, liên ngành dự kiến áp dụng từ năm học 2027-2028, riêng những trường chuyên chưa bảo đảm điều kiện sẽ bắt đầu thực hiện từ năm học 2028-2029.
Trong bối cảnh dự thảo chưa được thông qua và thời điểm ban hành thông tư chưa xác định, mốc dự kiến áp dụng từ năm học 2027-2028 đã khiến nhiều gia đình có con học lớp 9 lo lắng, băn khoăn liệu quy định mới có áp dụng ngay trong kỳ tuyển sinh năm tới hay không, khi quỹ thời gian để học sinh nắm bắt thay đổi và chuẩn bị cho kỳ thi không còn nhiều.
Không triển khai đồng loạt từ năm học 2027-2028
Trao đổi trên VTC News chiều 10/11, ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông (Bộ GD&ĐT) cho biết dự thảo quy định lộ trình triển khai theo hai mốc thời gian để các trường có sự chuẩn bị phù hợp với điều kiện thực tế.
Cụ thể, các trường chuyên đáp ứng đầy đủ điều kiện về đội ngũ, chương trình, kế hoạch giáo dục, cơ sở vật chất và phương án tuyển sinh có thể triển khai mô hình mới từ năm học 2027-2028, trong khi những trường chưa bảo đảm điều kiện cần thiết có thể áp dụng từ năm học 2028-2029.
Như vậy, nếu Thông tư được thông qua và ban hành, không đồng nghĩa với việc tất cả trường chuyên phải đồng loạt thay đổi phương thức tuyển sinh ngay trong kỳ thi vào lớp 10 năm học 2027-2028. Thời điểm áp dụng cụ thể đối với từng trường sẽ căn cứ vào kết quả đánh giá mức độ đáp ứng điều kiện thực tế.
Trong đó, Sở GD&ĐT quyết định thời điểm áp dụng đối với trường chuyên thuộc tỉnh, còn cơ sở giáo dục đại học quyết định đối với trường chuyên trực thuộc quyền quản lý của mình. Thời điểm triển khai phải được công bố công khai cùng kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10 và báo cáo về Bộ GD&ĐT.
Trong thời gian chưa áp dụng quy định mới, các trường tiếp tục thực hiện Quy chế tổ chức và hoạt động của trường THPT chuyên ban hành kèm theo Thông tư số 05/2023/TT-BGDĐT. Dự thảo cũng quy định nguyên tắc bảo đảm quyền lợi của học sinh trong giai đoạn chuyển tiếp.
Theo đó, học sinh đã trúng tuyển và đang học tại trường chuyên trước thời điểm áp dụng quy định mới sẽ tiếp tục học theo lớp chuyên và chương trình đã tuyển sinh cho đến khi hoàn thành cấp học.
Quá trình chuyển đổi được thực hiện theo lộ trình nhằm bảo đảm tính ổn định, kế thừa, không làm thay đổi chương trình và quyền lợi học tập của học sinh khóa trước.
Hiện Bộ GD&ĐT đang tiếp tục lấy ý kiến để hoàn thiện dự thảo, đồng thời khuyến nghị phụ huynh và học sinh theo dõi kế hoạch tuyển sinh do cơ quan quản lý và từng trường công bố chính thức để xác định phương thức áp dụng trong năm học dự thi.
Ảnh minh họa: Moet
Tuyển sinh theo ba khối chuyên nhằm hạn chế luyện thi chuyên sâu quá sớm
Một trong những nội dung được phụ huynh và học sinh đặc biệt quan tâm là phương thức tuyển sinh theo mô hình trường chuyên mới.
Theo dự thảo, thay vì tuyển sinh và tổ chức lớp chủ yếu theo từng môn chuyên riêng biệt như hiện nay, học sinh sẽ đăng ký dự tuyển theo ba khối chuyên gồm Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội và Ngoại ngữ. Phương thức thi tuyển được thiết kế theo đặc điểm của từng khối nhằm đánh giá nền tảng kiến thức, năng lực tư duy và tiềm năng phát triển của thí sinh.
Cụ thể, thí sinh đăng ký khối chuyên Khoa học tự nhiên sẽ thi môn Toán nâng cao, Ngữ văn và bài đánh giá năng lực đọc hiểu Khoa học tự nhiên; thí sinh khối chuyên Khoa học xã hội thi môn Ngữ văn nâng cao, Toán và bài đánh giá năng lực đọc hiểu Khoa học xã hội; còn thí sinh khối Ngoại ngữ sẽ thi môn Toán, Ngữ văn và bài thi môn Ngoại ngữ mà học sinh đăng ký.
Theo phương án dự thảo, hai bài thi Toán và Ngữ văn không phải nâng cao sẽ sử dụng đề thi chung của Sở GD&ĐT dành cho kỳ tuyển sinh vào các trường THPT trên địa bàn; trường hợp địa phương không tổ chức thi tuyển sinh vào lớp 10 thì Sở GD&ĐT sẽ tổ chức các bài thi này cho học sinh dự tuyển vào trường chuyên.
Đối với bài đánh giá năng lực đọc hiểu Khoa học tự nhiên và Khoa học xã hội, đề thi được thiết kế theo hướng đánh giá khả năng đọc hiểu, tư duy logic, lập luận và giải quyết vấn đề trên nền tảng yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS, không yêu cầu học sinh phải có kiến thức chuyên sâu của từng môn học.
Về cách tính điểm, dự thảo đề xuất điểm các bài thi Toán nâng cao, Ngữ văn nâng cao và bài thi Ngoại ngữ được tính hệ số tối thiểu là 2, trong khi các bài thi còn lại tính hệ số 1 trong tổng điểm xét tuyển. Định hướng này nhằm tuyển chọn được những học sinh có nền tảng kiến thức, tư duy và tiềm năng phát triển phù hợp với lĩnh vực của từng khối chuyên, đồng thời góp phần hạn chế tình trạng luyện thi chuyên sâu quá sớm.
