Đình chỉ xét xử đối với một bị cáo
Ngày 26/1, Tòa án nhân dân TP Hà Nội mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra tại Tổng công ty xi măng Việt Nam (Vicem).
Theo Quyết định xét xử số 01/2026 ban hành ngày 7/1, Tòa án nhân dân TP Hà Nội quyết định đưa 14 bị cáo trong vụ án này ra xét xử vào ngày 26/1. Tuy nhiên, ngày 8/1, bị cáo Nguyễn Bích Thủy (67 tuổi, cựu thành viên Hội đồng thành viên Vicem) đã chết.
Tại phiên tòa sáng 26/1, Hội đồng xét xử đã quyết định đình chỉ xét xử vụ án về phần hình sự đối với bị cáo Thủy. Các vấn đề dân sự và xử lý vật chứng liên quan tới bị cáo Nguyễn Bích Thủy vẫn được tòa án đưa ra xét xử trong vụ án này.
Trước đó, bị cáo Nguyễn Bích Thủy bị Viện kiểm sát nhân dân Tối cao truy tố về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Trong số 13 bị cáo bị đưa ra xét xử có 7 người bị tạm giam, 6 người được tại ngoại. Có tổng số khoảng 30 luật sư đăng ký bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho các bị cáo tại phiên tòa.
Các bị cáo tại phiên tòa (Ảnh: Minh Hùng).
Lời khai của cựu Tổng giám đốc Vicem về khoản tiền “cảm ơn”
Theo thông tin từ cáo trạng, dự án này ban đầu có tổng mức đầu tư ban đầu gần 489 tỷ đồng, sau nhiều lần điều chỉnh tăng lên 1.951 tỷ đồng rồi 2.743 tỷ đồng. Quá trình triển khai dự án đã bộc lộ hàng loạt sai phạm nghiêm trọng trong quản lý, sử dụng tài sản nhà nước và trong hoạt động đấu thầu, gây thất thoát, lãng phí đặc biệt lớn.
Cụ thể, từ năm 2006 - 2011, mặc dù đã có các tài liệu thể hiện giá thuê văn phòng và dịch vụ phụ trợ trên thị trường ở mức thấp, song Dư Ngọc Long, cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án Vicem vẫn tham mưu áp dụng mức giá cho thuê và giá dịch vụ cao bất thường để tính toán hiệu quả kinh tế, qua đó làm cơ sở đề xuất triển khai dự án.
Trên cơ sở các số liệu không đúng thực tế này, ông Nguyễn Ngọc Anh, cựu Tổng Giám đốc Vicem đã ký văn bản đề nghị UBND TP.Hà Nội cấp Giấy chứng nhận đầu tư cho dự án với tổng vốn dự kiến 1.482 tỷ đồng.
Quá trình lập, thẩm định và phê duyệt dự án dù hồ sơ dự án của đơn vị tư vấn chưa hoàn chỉnh, song Lê Văn Chung, cựu Chủ tịch HĐQT Vicem và Nguyễn Ngọc Anh vẫn chỉ đạo triển khai, dẫn tới việc tổng mức đầu tư liên tục được điều chỉnh tăng lên 1.951 tỷ đồng và 2.743 tỷ đồng.
Cảnh sát dẫn giải các bị cáo đến tòa vào sáng 26/1.
Ngoài ra, vụ án còn xác định hành vi vi phạm nghiêm trọng trong đấu thầu tại Gói thầu số 19 "Thi công tường vây và cọc khoan nhồi", trị giá hơn 149 tỷ đồng. Đầu năm 2011, Đỗ Đình Thu - Tổng Giám đốc Công ty ECON đã thỏa thuận với Dư Ngọc Long việc tạo điều kiện cho ECON trúng thầu để đổi lại khoản "lại quả" 5% giá trị thanh toán. Chủ trương này được Nguyễn Ngọc Anh đồng ý.
Trong vụ án này, ông Nguyễn Ngọc Anh bị cáo buộc 2 tội danh: Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng và Vi phạm quy định về sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát lãng phí. Tại toà, bị cáo phải ngồi xe lăn, tai không nghe rõ cần luật sư trợ giúp thuật lại câu hỏi của Chủ tọa phiên toà.
Bị cáo Nguyễn Ngọc Anh khai, dự án Trung tâm điều hành Vicem là niềm mong mỏi của hàng chục ngàn cán bộ nhân viên Tổng công ty vì cần trụ sở làm việc mới. Do đó, trong quá trình để dự án được triển khai kịp thời dù biết sẽ hiệu quả thấp nhưng vẫn quyết tâm làm. Tuy nhiên không ngờ lại dẫn đến hậu quả lớn như bây giờ.
Cảnh sát dẫn giải các bị cáo đến tòa vào sáng 26/1.
Về tội danh Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, cựu Tổng giám đốc cho rằng bản thân không vi phạm vì bản thân không chỉ đạo tạo điều kiện cho doanh nghiệp trúng thầu. Số tiền doanh nghiệp gửi lại chỉ là được họ trích từ % lợi nhuận sau khi trúng thầu để cảm ơn.
Bị cáo Ngọc Anh cho hay, tổng số tiền Dư Ngọc Long đưa là 800 triệu, tuy nhiên đưa vào nhiều lần, mỗi lần 100-200 triệu đồng vào nhiều dịp trong năm nên bị cáo không bất ngờ, và Long cũng không nói đó là tiền gì.
HĐXX truy vấn, vậy thời điểm trước khi có gói thầu, bị cáo Long có đưa nhiều tiền vậy không? Số tiền mỗi lần đưa tới 100-200 triệu từ hơn 10 năm trước là rất lớn, việc tự đưa số tiền này mà không nói lý do là bất thường.
"Bị cáo lại coi là nhỏ thì thế nào mới là lớn?", HĐXX hỏi.
Trước câu hỏi trên, Nguyễn Ngọc Anh khai, bản thân ông ta cũng không thắc mắc vì thời điểm đó thu nhập của lãnh đạo Vicem rất cao (80-100 triệu đồng/tháng). Bị cáo này khai thêm, thời điểm đó, khi Long đưa Đỗ Đình Thu, Tổng Giám đốc Công ty ECON lên thì ông chỉ nói "2 đứa tự bàn bạc”. Sau đó, bản thân không có chỉ đạo ngầm gì để doanh nghiệp trúng thầu. "Anh em đồn là tôi đồng ý, chứ thực tế không có chỉ đạo gì", bị cáo Ngọc Anh khai và cho biết đã khắc phục lại toàn bộ số tiền đã nhận.
Đối chất tại phiên toà, bị cáo Đỗ Đình Thu cho biết, bản thân nhờ Dư Ngọc Long giúp đỡ tạo điều kiện trúng thầu. Khi đó ông Long hỏi sẽ được cảm ơn thế nào? Bị cáo nói vì là doanh nghiệp tư đi làm ăn nên chỉ trích được % lợi nhuận thôi (5%).
Sau đó, Long đưa bị cáo lên gặp ông Nguyễn Ngọc Anh đã cơ bản nhận được sự đồng ý và giao ông Long có quyền quyết định. Sau khi trúng thầu, Công ty ECON tiếp tục lập khống chi phí nhân công và thuê thiết bị, gây thiệt hại hơn 15,6 tỷ đồng. Đỗ Đình Thu đã nhiều lần đưa tiền cho Dư Ngọc Long với tổng số 3,25 tỷ đồng; trong đó Long chia cho Nguyễn Ngọc Anh, Lê Văn Chung và Tạ Quang Bửu, cựu Phó tổng Vicem và phần còn lại sử dụng cá nhân.
Tại phiên tòa 14 bị cáo được đưa ra xét xử về các tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí"; "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng".
Cụ thể:
Nhóm bị cáo Nguyễn Ngọc Anh, cựu Tổng Giám đốc Vicem; Hoàng Ngọc Hiếu, cựu Trưởng phòng Thẩm định dự án Vicem và Dư Ngọc Long, cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án Vicem cùng bị truy tố và đưa ra xét xử về tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí" và "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng".
Các bị cáo Lê Văn Chung, cựu Chủ tịch HĐTV Vicem; Tạ Quang Bửu, cựu Thành viên Hội đồng thành viên kiêm Phó Tổng Giám đốc Vicem; Trần Bình Trọng, cựu Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Tư vấn xây dựng Việt Nam; Nguyễn Lâm Cường, cựu Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Tư vấn xây dựng Việt Nam; Đoàn Thị Mai Lan, cựu Chủ nhiệm bộ môn kinh tế dự toán của Tổng công ty Tư vấn xây dựng Việt Nam và Nguyễn Bích Thủy, Trịnh Công Loan, cựu Thành viên Hội đồng thành viên Vicem; cùng bị truy tố và đưa ra xét xử về tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí".
Nhóm bị cáo Nguyễn Thành Tâm, Phó Trưởng phòng Kế hoạch Ban quản lý dự án Vicem, Tổng công ty Xi măng Việt Nam; Đỗ Đình Thu, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng ECON; Nguyễn Thị Tuyết, Kế toán trưởng Công ty cổ phần Đầu tư Xây dựng ECON và Nguyễn Thị Kim Dung, cựu Trưởng phòng Kinh tế - Kỹ Thuật - Kế hoạch Công ty cổ phần Đầu tư Xây dựng ECON, bị truy tố và đưa ra xét xử về tội "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng".
