Vụ tai nạn trên hồ Thác Bà, 6 người tử vong: Trách nhiệm pháp lý của lái tàu chở khách

Tàu chở gấp đôi số người cho phép

Báo Lao động dẫn thông tin từ Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, khoảng 19h15 ngày 21/2 (mùng 5 Tết), tại khu vực thôn Làng Cạn, xã Bảo Ái, hai phương tiện mang số hiệu YB-0876H và YB-0919H đã xảy ra va chạm.

Tàu chở đá YB-0919H thuộc sở hữu của Công ty CP Khoáng sản MARBLE Việt Nam, được phép chở tối đa 538,6 tấn. Thời điểm xảy ra tai nạn, tàu đang chở 515 tấn - trong giới hạn cho phép. Phương tiện này còn hạn đăng kiểm đến năm 2027.

Trong khi đó, tàu YB0876H do anh Trần Anh Tuấn (SN 1979, trú tại thôn Trung Tâm 1, xã Bảo Ái) làm chủ. Anh Trần Anh Tuấn mua phương tiện của anh Đặng Ngọc Chiến (SN 1990, trú tại thôn 13, xã Yên Bình) nhưng chưa làm thủ tục sang tên, đổi chủ.

Thời điểm trên, tàu chở khách YB-0876H do anh Triệu Đức Nội (SN 1995) điều khiển, xuất phát từ một bến dân sinh không phép ở xã Cẩm Nhân, chở 23 người - đều là anh em, họ hàng ở thôn Ngòi Sọng đi chúc Tết tại xã Yên Bình. Trong khi đó, tàu chở đá YB-0919H do Nguyễn Văn Thâm (SN 1984) điều khiển, đang vận chuyển 515 tấn đá theo chiều ngược lại.

Cú va chạm mạnh khiến tàu khách bị chìm. 6 người mất tích và sau đó được xác định đã tử vong. Những người còn lại may mắn được cứu sống.

Cũng theo nguồn tin, theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, tàu chở khách YB-0876H được đóng năm 2019, đăng kiểm còn hiệu lực đến tháng 3/2026. Tuy nhiên, hồ sơ kỹ thuật cho thấy phương tiện này chỉ được phép chở tối đa 12 người, trong khi thực tế chở tới 23 người tại thời điểm xảy ra tai nạn.

Quy định cũng nêu rõ tàu không được hoạt động trong điều kiện thời tiết xấu hoặc tầm nhìn hạn chế; 100% hành khách phải mặc áo phao khi rời bến và không được chở quá số người cho phép.

Đáng chú ý, bến xuất phát là bến dân sinh không được cấp phép. Trong khi đó, điểm xuất phát và tập kết đá của tàu chở hàng cũng chưa được công bố cấp phép.

Trách nhiệm pháp lý của lái tàu chở khách

Liên quan đến vụ việc, Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an tỉnh Lào Cai đã khởi tố bị can và bắt tạm giam lái tàu khách là Triệu Văn Nội (SN 1995, trú tại xã Cảm Nhân, tỉnh Lào Cai) để điều tra về hành vi vi phạm quy định điều khiển phương tiện giao thông đường thủy trong vụ tai nạn giao thông đường thủy làm 6 người tử vong tại hồ Thác Bà.

Theo tờ An ninh Thủ đô, luật sư Lê Hồng Vân – Đoàn Luật sư Hà Nội cho biết, theo Điều 272 BLHS 2015 sửa đổi, người nào điều khiển phương tiện giao thông đường thủy mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường thủy gây thiệt hại cho người khác thuộc một trong các trường hợp quy định tại Khoản 1 Điều này thì bị phạt tiền từ 30-100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 1-5 năm.

Phạm tội thuộc một trong các trường hợp: Làm chết 3 người trở lên; Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 3 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên; Gây thiệt hại về tài sản 1.5 tỷ đồng trở lên thì bị phạt tù từ 7-15 năm.

Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1-5 năm.

Trong vụ tai nạn giao thông đường thủy làm 6 người tử vong tại hồ Thác Bà, cơ quan chức năng sẽ làm rõ trách nhiệm thuộc về người điều khiển phương tiện nào. Nếu cả hai bên điều khiển phương tiện đều có lỗi dẫn đến vụ tai nạn xảy ra thì sẽ xử lý hình sự cả hai đối tượng.

Trường hợp người điều khiển tàu chở 22 người có lỗi khiến 6 người tử vong thì đối tượng này sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự và có thể phải đối diện với mức án từ 7-15 năm tù. Ngoài ra, cá nhân này phải có trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại đã gây ra cho gia đình nạn nhân.

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, thiệt hại bao gồm chi phí mai táng, tiền cấp dưỡng cho người mà nạn nhân có nghĩa vụ cấp dưỡng, tiền bồi thường tổn thất về tinh thần và các chi phí khác.

Bên cạnh đó, cơ quan tiến hành tố tụng sẽ làm rõ phương tiện chở đá có được phép hoạt động hay không, người điều khiển phương tiện có được cấp giấy phép và trách nhiệm của những người quản lý các phương tiện này (nếu có)…để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật, hạn chế những vụ tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra tiếp theo, luật sư Lê Hồng Vân nhận định.

 Đồng quan điểm, luật sư Trần Hoàng Linh (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho hay:  "Từ thông tin công an cung cấp, có thể thấy lái tàu chở khách đã có yếu tố lỗi dẫn tới vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng. Tuy nhiên, việc lái tàu chở khách sai không phải cơ sở mặc định loại trừ mọi trách nhiệm với lái tàu chở đá. 

Cơ quan điều tra sẽ tiếp tục xác minh, làm rõ trách nhiệm của lái tàu chở đá để xác định người này đã tuân thủ đầy đủ các quy tắc an toàn về tốc độ, đảm bảo quan sát và áp dụng các biện pháp tránh tàu tối ưu nhằm giảm thiểu thiệt hại tối đa xảy ra hay chưa. Đây sẽ là những căn cứ quan trọng để xem xét vụ việc có yếu tố lỗi hỗn hợp hay không, từ đó làm rõ trách nhiệm pháp lý của người lái tàu chở đá trong vụ việc này", luật sư bình luận., theo báo Dân Trí.

Không biết tàu chỉ được phép chở 12 người

Trong số những người được cứu sống sau vụ lật tàu trên hồ Thác Bà, ông Hoàng Văn Hùng (SN 1975) chia sẻ trên báo Lao động, khoảng gần 19h (ngày 21/2-PV), khi trời đã tối, mọi người thấy ánh đèn pha từ tàu chở đá chiếu thẳng vào, chói lóa. Tài xế đánh lái để tránh nhưng không kịp. 2 tàu va quệt vào nhau, sau cú va đầu tiên, tàu chao mạnh rồi va thêm lần nữa là lật.

Thời điểm đó, cửa kính đóng, mọi người ngồi trong khoang, trời tối đen như mực. Mọi người hoảng loạn khi nước tràn vào, quần áo ai nấy ướt sũng.

“Nước dâng đến ngang ngực, tôi chỉ kịp lao đi tìm con. Tôi túm được mũ áo của cháu, cố đẩy con lên phía đầu tàu nhưng không biết cháu mắc kẹt vào đâu. Tôi không còn đủ sức, rồi ngất đi”, ông Hùng nói.

Ông Hùng cho biết, không nhớ ai đã cứu mình. Sau khi được đưa lên bờ, khoảng gần một tiếng sau mới tỉnh lại.

Theo người đàn ông này, chiếc tàu gia đình thuê hôm đó là loại tàu hoán cải, phía đuôi gắn động cơ, khoang giữa bố trí chỗ ngồi cho hành khách. Trên tàu có mái che, hai bên là các ô thoáng để ngắm cảnh, phía trên khoang có cửa lên xuống, áo phao sẵn trên tàu.

Sau tai nạn, mọi người mới nghe thông tin tàu đăng kiểm chỉ được phép chở 12 người nhưng thực tế chở hơn 20 người.

“Lúc thuê tàu, mình chỉ nghe nói họ đồng ý đi được từng ấy người. Mình không nhìn giấy tờ, cũng không biết quy định cụ thể. Việc thuê thuyền do người em trai trong nhà thuê, lái cũng là họ hàng trong nhà, không ai nghĩ chuyến du xuân của họ hàng lại trở thành thảm kịch" - ông Hùng nghẹn ngào.