Liên quan đến vụ triệt phá đường dây vi phạm bản quyền, tổ chức đánh bạc trên hệ thống Xôi Lạc TV, cơ quan chức năng đã khởi tố hàng chục bị can với nhiều tội danh.
Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an), vừa phối hợp với Công an tỉnh Hưng Yên khởi tố 38 bị can về các tội Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan; Tổ chức đánh bạc và Đánh bạc. Ngoài ra, một số đối tượng còn bị khởi tố thêm về hành vi Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy.
Theo đại diện Cục A05, các đối tượng cầm đầu trong hệ thống Xôi Lạc TV đã sử dụng thiết bị chuyên dụng để thu phát sóng các trận bóng đá, chương trình thể thao thông qua hệ thống OTT hoặc tín hiệu vệ tinh. Sau đó, các nội dung này được phát lại trái phép trên các website, kênh YouTube do nhóm đối tượng quản lý.
Trong quá trình phát sóng, hệ thống này lồng ghép nhiều nội dung quảng cáo liên quan đến cá độ bóng đá, dẫn hướng người xem tới các nền tảng đánh bạc trực tuyến. Thông qua hoạt động này, các đối tượng đã thu lợi số tiền lên tới hàng trăm tỷ đồng.
Triệt phá đường dây “Xôi Lạc TV” phát sóng lậu, tổ chức đánh bạc
Đánh giá ban đầu của cơ quan điều tra cho thấy đây là đường dây tội phạm có tổ chức, với nhiều người tham gia, hoạt động tinh vi trên môi trường điện tử. Các hành vi vi phạm chủ yếu gồm phát sóng chương trình bóng đá vi phạm bản quyền, quảng cáo và tiếp tay cho hoạt động đánh bạc trực tuyến, đồng thời phát tán các nội dung không phù hợp.
Các đối tượng lợi dụng nhu cầu xem bóng đá trực tuyến của đông đảo người hâm mộ để lập website, xây dựng kênh YouTube phát sóng các giải đấu quốc tế trái phép, thu hút hàng triệu lượt truy cập. Khi lượng người xem tăng cao, các đối tượng tiến hành ký kết hợp đồng quảng cáo trái phép, trong đó có quảng bá cho các nền tảng đánh bạc trên internet.
Không chỉ dừng lại ở quảng cáo, một số đối tượng còn trực tiếp mời gọi, dụ dỗ người xem tham gia cá độ ngay trong các buổi phát sóng trực tiếp. Đáng chú ý, trong vụ án này có nhiều người có trình độ về công nghệ, thậm chí một số biên tập viên có tên tuổi cũng bị khởi tố do liên quan đến hoạt động của đường dây.
Có thể đối mặt nhiều tội danh nghiêm trọng
Trao đổi với PV, Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường, Trưởng Luật sư Văn phòng Chính Pháp cho rằng, việc Bộ Công an phối hợp với Công an tỉnh Hưng Yên triệt phá đường dây Xôi Lạc TV là kết quả đã được nhiều người dự báo từ trước. Theo ông, đây là hệ thống website và kênh YouTube từng nhiều lần bị phản ánh về hành vi phát sóng các chương trình bóng đá vi phạm bản quyền, đồng thời chứa nhiều quảng cáo liên quan đến cờ bạc.
Theo TS. LS. Đặng Văn Cường, vụ án này cho thấy quyết tâm của cơ quan chức năng trong việc đấu tranh với các loại tội phạm sử dụng công nghệ cao, đặc biệt là các hành vi vi phạm trên môi trường mạng liên quan đến sở hữu trí tuệ và đánh bạc trực tuyến.
Phân tích dưới góc độ pháp lý, luật sư Đặng Văn Cường cho biết theo Luật Sở hữu trí tuệ và các quy định pháp luật quốc tế, quyền phát sóng chương trình truyền hình thuộc nhóm quyền tác giả và quyền liên quan, được pháp luật bảo hộ. Việc phát sóng lại chương trình khi chưa được sự cho phép của chủ sở hữu quyền là hành vi vi phạm pháp luật.
Cơ quan Cảnh sát điều tra đã khởi tố gần như toàn bộ đường dây, trong đó đối tượng cầm đầu, quản trị viên, các đối tượng điều hành
Theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), người có hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan với quy mô thương mại hoặc thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng trở lên có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Mức phạt có thể là phạt tiền từ 50 triệu đến 300 triệu đồng hoặc cải tạo không giam giữ đến 3 năm.
Trường hợp phạm tội có tổ chức, phạm tội nhiều lần hoặc thu lợi bất chính từ 300 triệu đồng trở lên, người vi phạm có thể bị phạt tiền từ 300 triệu đến 1 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề từ 1 đến 5 năm.
Trong vụ án này, nếu kết quả điều tra xác định các đối tượng thu lợi bất chính với số tiền đặc biệt lớn thì các bị can có thể đối mặt với khung hình phạt nghiêm khắc theo quy định của pháp luật.
Bên cạnh đó, hành vi tổ chức đánh bạc trái phép có thể bị xử lý theo Điều 322 Bộ luật Hình sự, với mức phạt tù từ 5 năm đến 10 năm nếu phạm tội có tính chất chuyên nghiệp, thu lợi bất chính lớn hoặc sử dụng mạng internet để thực hiện hành vi phạm tội.
Đối với những người tham gia đánh bạc trái phép với số tiền từ 5 triệu đồng trở lên, cũng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Đánh bạc theo Điều 321 Bộ luật Hình sự, với mức phạt tù cao nhất lên tới 7 năm.
Ngoài ra, việc đăng tải, phát tán các hình ảnh, video có nội dung đồi trụy nhằm thu hút người xem có thể cấu thành tội Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy theo Điều 326 Bộ luật Hình sự, với mức hình phạt cao nhất có thể lên tới 15 năm tù trong trường hợp dữ liệu có dung lượng lớn hoặc phổ biến cho nhiều người.
Luật sư Đặng Văn Cường cho biết, nếu các bị can bị kết tội về nhiều tội danh khác nhau, tòa án sẽ tổng hợp hình phạt theo nguyên tắc của Bộ luật Hình sự, với tổng mức hình phạt tù có thời hạn không quá 30 năm.
"Đây là vụ án rất nghiêm trọng liên quan đến nhiều bị can, trong đó có những người giỏi về chuyên môn kĩ thuật, nổi tiếng về truyền thông, số tiền thu lại bất chính đặc biệt lớn. Hành vi phạm tội của các đối tượng kéo dài, có nhiều người tham gia, gây ảnh hưởng hệ lụy tiêu cực cho xã hội. Cơ quan điều tra sẽ làm rõ hành vi của từng bị can, làm rõ nguyên nhân điều khiển phạm tội, tiếp tục mở rộng điều tra để xử lý đối với các đối tượng giúp sức", luật sư Cường nói.
Khán giả cũng có thể bị xử lý?
Theo luật sư Cường, đối với các khán giả, những người đã theo dõi các chương trình truyền hình hình bóng đá trên các kênh này thì chưa đủ cơ sở để xử lý hình sự, tuy nhiên hành vi xem bóng đá ở các kênh phi pháp, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ cũng là hành vi tiếp tay giúp sức cho sai phạm, cần phải tuyên truyền giáo dục để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của công dân.
"Trên thực tế các kênh YouTube của các đối tượng này hoạt động công khai, có nhiều người theo dõi trong đó không ít người theo dõi là những người không am hiểu pháp luật, đặc biệt là về sở hữu trí tuệ nên không phân biệt được kênh này có hợp pháp hay không", LS Cường nhận định.
Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường, Trưởng Luật sư Văn phòng Chính Pháp
Các chương trình quảng cáo công khai lôi kéo người xem vào các hoạt động cờ bạc là dấu hiệu dễ nhận biết nhất về hành vi vi phạm pháp luật. Nếu người xem bị lôi kéo tham gia vào các hoạt động đánh bạc trái phép thì người xem cũng sẽ bị xử lý hình sự về tội đánh bạc theo quy định tại điều 321 bộ luật hình sự.
Còn hành vi truyền bá văn hóa đồi truy thì xử lý đối với người truyền bá, người phát tán, chia sẻ các ấn phẩm đồi truỵ. Vụ việc này rất phức tạp liên quan đến nhiều tổ chức cá nhân có liên quan liên quan điều tra sẽ từng bước mở rộng điều tra làm rõ hành vi sai phạm của từng chủ thể, hành vi nào thỏa mãn dấu hiệu cấu thành tội phạm thị sẽ xử lý hình sự.
"Vụ việc sẽ là bài học cho nhiều người trong việc chấp hành pháp luật, cảnh tỉnh đối với các chiêu trò dụ dỗ lôi kéo vào các hoạt động cờ bạc, mại dâm và các hành vi pháp trên mạng internet", luật sư Cường nhấn mạnh.
Đối với những người chỉ xem các trận bóng đá trên các kênh này thì chưa đủ căn cứ để xử lý hình sự. Tuy nhiên, việc theo dõi các kênh phát sóng trái phép cũng góp phần tiếp tay cho hành vi vi phạm bản quyền.
Trong trường hợp người xem bị lôi kéo tham gia cá độ hoặc đánh bạc trực tuyến thì vẫn có thể bị xử lý hình sự theo quy định của pháp luật.
"Vụ án là lời cảnh báo đối với nhiều người trong việc chấp hành pháp luật trên môi trường mạng, đồng thời cảnh tỉnh trước các chiêu trò lôi kéo tham gia cờ bạc, các hoạt động vi phạm pháp luật trên internet", LS Cường cảnh báo.
