(ĐSPL) - Tiền bạc là một vấn đề tế nhị trong cuộc sống hôn nhân. Quản lý tiền bạc ra sao và như thế nào cho hợp lý cũng là một vấn đề hóc búa với nhiều gia đình. Thực tế, không ít cặp vợ chồng trẻ chọn cách “tiền ai người nấy giữ” để không khí trong nhà luôn được thoải mái, không ai có cảm giác đang bị đối phương kiểm soát về kinh tế. Tuy nhiên, khá đông gia đình lại chọn cách ngược lại.
Bộ Công an đã từng đưa dự thảo quy định về việc phạt 1 triệu đồng đối với người kiểm soát quá đáng tiền của vợ hoặc chồng. Nhiều ý kiến cho rằng cần phải quản lý tiền của bạn đời bởi nếu hai vợ chồng cùng chung sống mà tiền ai người nấy giữ và mạnh ai nấy tiêu thì sẽ không cho cảm giác đó là một gia đình thực sự. Nhưng cũng có ý kiến không đồng tình, bởi nếu vợ hoặc chồng bị phạt thì hạnh phúc gia đình đó coi như rạn nứt.
“Vợ chồng tiền ai nấy giữ”?
Là vợ chồng son nhưng các kế hoạch về tiền bạc thì đã được bàn bạc và thống nhất với nhau từ trước khi cưới, nên tổ ấm nhỏ của Quỳnh Trang (26 tuổi) chưa khi nào để xảy ra tình trạng “tiền ai người nấy giữ”. “Thường thì lương chồng mình giữ thẻ để tiết kiệm, còn lương mình để chi tiêu hằng ngày. Thú thật là chưa khi nào hai vợ chồng nghĩ sẽ ai tiêu tiền người nấy cho thoải mái, mà ngay từ đầu đã cùng thống nhất là tiền do một người cầm, như thế sẽ có cảm giác gia đình hơn. Ngay cả chồng cũng luôn thích vợ quản lý tiền”, Trang vui vẻ cho hay.
Mặc dù vậy, Trang cũng không phản đối việc vợ chồng thoải mái về tiền bạc và cho rằng đó là tùy quan điểm và tính cách của từng thành viên trong gia đình. “Mình có một người bạn, hai vợ chồng cứ đến cuối tháng thì ai nhận lương người đó, chỉ để một phần vào lợn đất để tiết kiệm chung còn thì ai tiêu lương người ấy. Hai vợ chồng rất vui vẻ, thậm chí là cũng không băn khoăn xem vợ hay chồng mình chi tiêu như thế nào. Nhưng nhà mình thì không như thế được”, Trang cho biết.
Trang kể, có khoảng thời gian ngắn sau cưới, hai vợ chồng còn từng gặp áp lực về tiền bạc do kế hoạch sửa sang nhà cửa, đi du lịch… nên chi tiêu cũng không còn được dư dả. Có khi, hai vợ chồng còn tranh luận về chuyện này khá gay gắt nhưng khi hiểu ra thì cũng thông cảm hơn. “Có khi thống nhất rồi những vẫn có chuyện phát sinh. Quan trọng hơn là chồng mình có tư tưởng chi tiêu gì cũng có kế hoạch và cùng bàn bạc, nhưng đôi khi mình nghĩ là cần thì tiêu thôi, nên không thông báo trước. Rồi khi vỡ kế hoạch thì một người cáu, một người thì cảm thấy ức chế. Cũng là chuyện quan điểm thôi, hai đứa cùng nói chuyện để hiểu nhau, khi đã thông suốt tư tưởng rồi thì đâu lại vào đấy, kế hoạch vẫn thực hiện như ban đầu”, Trang chia sẻ quan điểm chung về kinh tế trong gia đình.
Giống như Quỳnh Trang, dù mới kết hôn được 2 năm, Nguyễn Thị Quỳnh Giang (27 tuổi) đều ủng hộ quan điểm “tiền bạc quy về một mối” thay vì tiền ai nấy tiêu. “Trong gia đình, mình là thủ quỹ kiêm cái “két sắt”, hai vợ chồng cứ người nào có việc cần đến tiền thì mình chi. Thực ra, nói thì nghiêm trọng thế nhưng cả hai cũng không nặng nề chuyện tiền bạc lắm. Chỉ những khoản lớn hoặc có công việc gì quan trọng cần dùng đến nhiều tiền thì vợ chồng mới phải thông qua ý kiến của nhau. Thường thì hằng tháng, chồng sẽ đưa lương về nhà cho vợ giữ, lúc nào cần dùng thì hỏi vợ, còn lại chỉ để khoảng 300, 500 nghìn đồng trong ví tiêu vặt thôi”, Giang chia sẻ.
Khác với Quỳnh Trang và Quỳnh Giang, Thùy Linh (25 tuổi) lại chọn cách giải quyết khá thoải mái về chuyện giữ kinh tế trong gia đình. Hai vợ chồng cùng đi làm, lương hằng tháng thì mỗi người chi tiêu riêng, chỉ khi nào có việc lớn cần dùng đến nhiều tiền thì mới cùng đóng góp. “Mỗi nhà mỗi khác, riêng nhà mình thì hai vợ chồng hầu như không kiểm soát tiền bạc của nhau. Một phần lý do cũng vì cả hai đều chỉ là nhân viên bình thường, lương hầu như chỉ đủ chi tiêu cho bản thân, khi nào có một khoản lớn như tiền thưởng chẳng hạn thì mới để ra dành dụm phòng sau này có việc lớn”, Linh kể.
Chuyện “tiền ai nấy giữ” được diễn ra trong một thời gian khá dài sau cưới, cho đến khi có con. Lúc đó, hai vợ chồng đều phải bớt chi tiêu cho bản thân, để cùng đóng góp tiền chăm con nhỏ. Nói đến vấn đề tiền bạc, Linh cho hay cả hai vợ chồng đều khá thoải mái về chuyện này nhưng là "tự do trong khuôn khổ".
Nhiều người cũng cho rằng, tiền nong chi tiêu trong gia đình là chuyện nội bộ. Nếu hai vợ chồng mà không giải quyết, sắp xếp được phải lôi ra cơ quan chính quyền kiện tụng thì hạnh phúc gia đình đó cũng không đảm bảo, rất dễ xảy ra tình trạng “mạnh ai nấy sống” và khó có thể gọi nhau là vợ chồng. Chính vì thế, dự thảo này sẽ khó có thể áp dụng và rất ít gia đình sẽ đến cơ quan chức năng trình báo.
| Ảnh minh họa. |
Chứng minh được lỗi không hề dễ
Chuyên gia tư vấn tâm lý Văn Thanh Sĩ, tổng đài tư vấn 1088 TP. HCM cho rằng, nói đến kiểm soát tài chính gia đình, người ta có thể hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau và thường nghĩ ngay tới hình ảnh người vợ "thu" lương hay quản tiền chồng. Thực tế, điều này không có nghĩa chỉ riêng cho vợ hay chồng mà là người nắm giữ tiền trong gia đình và kiểm soát quá đáng người kia.
“Có những người vợ không nắm tiền nhưng không cho chồng được tiêu xài tiền của mình bằng cách giữ thẻ ATM, chứng minh thư của chồng. Hay chồng đi làm để dành tiền lập quỹ riêng, người vợ tìm hiểu và bắt chồng phải công khai quỹ này. Trường hợp một trong hai người cố kiểm soát tiền để giữ cho con cái, gia đình, liệu có bị phạt?", nhà tâm lý nêu vấn đề.
Theo ông, trường hợp người làm ra tiền là trụ cột trong gia đình nhưng đối xử bất công với các thành viên khác, bóc lột người kia thì thật sự cần lên án. Hơn nữa, mức phạt 1 triệu đồng là quá thấp. "Phạt người có lỗi nhưng tiền ở đâu? Pháp luật quy định, tài sản trong hôn nhân là tài sản chung của vợ chồng, vì thế 1 triệu đồng tiền phạt này cũng từ túi tiền gia đình mà ra, như vậy “nạn nhân” là vợ hay chồng cũng bị thiệt hại lây", ông nói.
Ông Sĩ cho rằng, nên chăng áp dụng hình thức phạt bằng lao động công ích như một số nước phương Tây. Chẳng hạn, một trẻ đến trường mắc lỗi, bị phạt 2 giờ chùi rửa toilet, khi kiểm tra nếu thực hiện tốt thì tha, làm qua loa sẽ bị phạt nặng hơn, như vậy là đánh vào sức lao động của trẻ. Tương tự, với lỗi của người kiểm soát quá đáng tài chính của vợ hay chồng, không nên phạt bằng tiền mà đánh vào lòng tự trọng của họ. Chẳng hạn, nếu chồng cậy làm ra tiền, kiểm soát tài chính, không cho vợ tiêu xài, bắt chỉ được ngày ăn 2 bữa cơm... có thể phải nghỉ làm, đi làm bồi bàn, phục vụ cho một cơ sở từ thiện, tổ chức công ích nào đó.
Đồng tình với ý kiến này, bà Trần Thị Hồng Hà, Trung tâm tư vấn tình yêu - hôn nhân - gia đình, Hội liên hiệp Thanh niên Việt Nam cho rằng, nếu như quy định phạt thực chất là một hình thức bảo vệ người yếu thế. Rõ ràng một người kiểm soát quá đáng tài chính, buộc người kia ở tình trạng lệ thuộc là một dạng bạo hành gia đình về kinh tế. Khi hành vi này được quy định trong luật sẽ hỗ trợ thực thi Luật chống bạo hành gia đình. Tuy nhiên, theo bà, để chứng minh được lỗi này cũng không dễ.
Bà Hà khẳng định, phạt một triệu đồng không đủ sức để người sai cảm nhận được hành động của mình làm tổn thương, ảnh hưởng tiêu cực tới bạn đời. Do đó nên có biện pháp mang tính giáo dục, tuyên truyền khác để người sai, dù vợ hay chồng, cũng ý thức được lỗi của mình và tự nguyện có trách nhiệm với gia đình. Có thể cần sự tác động của cộng đồng về mặt tinh thần, chẳng hạn như kiểm điểm trước hội phụ nữ, tổ dân phố... Nhiều chuyên gia cho rằng, tài chính vốn là một vấn đề khá nhạy cảm trong hôn nhân. Tốt nhất, nên có sự thỏa thuận giữa hai bên, với nguyên tắc cả hai phải góp tiền cho ngân sách của gia đình để duy trì sinh hoạt chung, nuôi dạy con cái...
Thực tế, nếu người chồng có trách nhiệm với vợ con, tự giác gánh vác công việc, chi tiêu gia đình, thì không người vợ nào quản gắt gao tiền chồng. Phụ nữ thường lo các rủi ro khi đàn ông giữ tiền như tiêu xài hoang phí, bồ bịch, cờ bạc... nên luôn muốn quản tiền. Và đa số phụ nữ khi cầm tiền của chồng cũng đều chỉ để chăm lo cho gia đình
Nan giải chuyện kiểm soát và xử phạt
Trao đổi với PV, luật sư Nguyễn Huy An (Đoàn Luật sư TP.Hà Nội) cho rằng, khác với phương Tây mỗi vợ chồng thường có khoản tiền riêng và tự do chi tiêu sau khi đã đóng góp một phần vào ngân sách chung, trong văn hóa phương Đông, tài sản của vợ chồng thường tập trung vào một mối để phát triển kinh tế. Thu nhập của người Việt Nam cũng không cao nên thường khi hai người tập trung kinh tế mới đủ để chi tiêu các khoản và lo cho con cái...
Thực tế chỉ có vợ chồng mới biết được thu nhập của họ thế nào, chi tiêu hay đóng góp cho gia đình ra sao. Vì thế, để biết ai kiểm soát và bắt phạt là khó khả thi. "Nếu một người kiểm soát tài chính để người kia lệ thuộc thì việc xử phạt tiền có khắc phục được tình trạng đó? Chứng cứ nào chứng tỏ họ phạm lỗi? Làm sao phổ biến tuyên truyền để người chồng, người vợ ý thức được việc mình làm và tự chuyển biến", luật sư Huy An nói.
Luật sư Huy An nhấn mạnh, quy định nói trên có thể xử lý được trong trường hợp luật Hôn nhân gia đình có quy định… lập quỹ chung của vợ hoặc chồng, phương thức sử dụng. Song thực tế thì việc quỹ chung hay không do thỏa thuận của vợ chồng, và cơ quan chức năng không có cơ sở nào để xử lý. “Tiền bạc của chồng hay vợ được coi là tài sản chung, nếu chồng bị phạt tiền thì vợ cũng gián tiếp bị “mất tiền oan”. Điều này sẽ khiến người trong cuộc chịu đựng thay vì mất tiền phạt. Ngoài ra, việc bị phạt cũng sẽ khiến trong gia đình bất hòa. Theo tôi, quy định này là không phù hợp và rất khó khả thi”, luật sư Huy An khẳng định.
Theo chuyên gia tâm lý học Trịnh Trung Hòa, nếu như đưa quy định xử phạt này vào điều luật thì khó thực thi. Tâm lý người Việt thường không muốn “vạch áo cho người xem lưng”, hay một số nơi còn quan niệm vợ bị chồng mắng, chửi mà còn đi báo với cơ quan chức năng là “hư” bởi suy nghĩ “xấu chàng hổ ai”. Chuyện chửi nhau không có bằng chứng nên khó thực thi. Chuyên gia Trịnh Trung Hòa nêu dẫn chứng thực tế cho thấy có người chồng đánh vợ nhiều lần nhưng không làm ra tiền, chỉ có uống rượu, say sưa suốt ngày. Trong trường hợp đó, nếu theo quy định này mà đưa ra cơ quan chức năng thì người chồng cũng không có tiền nộp phạt, người vợ lại phải bỏ tiền túi ra nộp phạt. Chuyên gia xã hội học Trịnh Hòa Bình cho rằng, nếu như quy định này đưa vào luật thì sẽ phù hợp các chuẩn mực, rất đáng được hoan nghênh, xét về lâu dài là cần thiết. Tuy nhiên, ông cũng cho rằng cần có lộ trình để thực hiện. Bên cạnh phạt tiền cũng cần tính đến các hình thức khác, chả nhẽ ở đâu cũng lắp camera để ghi lại việc chồng chửi vợ hay vợ chửi chồng. Theo chuyên gia Trịnh Hòa Bình, dư luận xã hội phải đóng vai trò hết sức quan trọng, lên án việc chửi vợ hoặc chồng, đánh nhau trong gia đình để ngăn chặn và chấm dứt hành vi đó, để mỗi cá nhân thực hiện đúng quy định. |
HÂN NGUYÊN – LÊ VĂN
Xem thêm video:
[mecloud]TyfBnd9628[/mecloud]
